Theo bài đăng ngày 2/8/2026 của Monte Carlo International, vụ Sudan tấn công Darfur bằng máy bay không người lái (drone) vào một tòa án cộng đồng ở làng Gharaa al-Zawaya, Bắc Darfur – theo cáo buộc của tổ chức Luật sư Khẩn cấp (Emergency Lawyers) do quân đội nước này thực hiện – đã khiến ít nhất 35 người thiệt mạng.

Vụ Sudan tấn công Darfur bằng drone ở tòa án diễn ra thế nào?

Tổ chức Luật sư Khẩn cấp cho biết vụ không kích xảy ra khi người dân đang tụ họp để giải quyết một số vụ việc và tranh chấp địa phương. Vụ tấn công cũng phá hủy một phần tòa án, nơi có vai trò xét xử và hòa giải trong các tranh chấp bộ lạc, địa phương.

Một nhân chứng nói với hãng tin AFP rằng trong số người thiệt mạng có 4 thủ lĩnh bộ lạc và 2 chỉ huy của Lực lượng Hỗ trợ Nhanh (RSF). Quân đội Sudan chưa đưa ra bình luận ngay sau sự việc. Trong khi đó, chính quyền do RSF thành lập gọi vụ việc là một “tội ác khủng khiếp” và cho biết thương vong lên tới 37 người chết, 50 người bị thương.

Vụ tấn công xảy ra sau vài ngày khi thủ lĩnh RSF Mohamed Hamdan Dagalo (Hemedti) đăng video kêu gọi binh sĩ tự xem mình “giải phóng khỏi mọi giới hạn” trong cuộc chiến chống quân đội, sau khi lực lượng này mất một tuyến đường chiến lược nối Khartoum với thành phố El-Obeid.

Vì sao drone trở thành vũ khí gây chết chóc nhất ở Sudan?

Liên hợp quốc xác nhận hơn 1.000 dân thường thiệt mạng trong các vụ không kích bằng drone trong 5 tháng đầu năm 2026; các cuộc tấn công này chiếm khoảng 80% số dân thường chết liên quan đến xung đột. Điều này cho thấy drone không còn là công cụ hỗ trợ mà đã trở thành vũ khí chủ lực giữa quân đội Sudan và RSF.

Các tổ chức nhân đạo cho hay drone làm thay đổi hoàn toàn bản chất cuộc chiến: mục tiêu không chỉ giới hạn ở tiền tuyến mà mở rộng tới chợ, trạm xăng, bệnh viện, trường học, giếng nước, đoàn xe viện trợ và cả nơi tụ tập dân thường.

Đại diện Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) tại Sudan, Sheldon Yett, cho biết cư dân những thành phố như Port Sudan sống trong “lo lắng hiện hữu” vì bầu trời trở thành nguồn nguy hiểm thường trực. Ông nói thêm các bác sĩ ở nhiều khu vực phải mổ dưới ánh đèn pin do mất điện và thiếu thiết bị y tế.

Các tổ chức nhân đạo cũng ghi nhận vụ drone tấn công một đám tang gần El-Obeid làm 65 người chết, chủ yếu là phụ nữ và trẻ em.

Mạng lưới tiếp tế vũ khí và lính đánh thuê cho RSF bị vạch trần thế nào?

Một báo cáo của Liên hợp quốc hé lộ mạng lưới cung cấp vũ khí, drone và lính đánh thuê cho RSF bất chấp lệnh cấm vận vũ khí áp dụng với Sudan. Theo báo cáo, ba chiếc Boeing 727 dân sự được dùng để chở vũ khí, drone và lính đánh thuê qua Chad vào Sudan; các máy bay này liên quan tới công ty do cựu thành viên lực lượng đặc biệt Mỹ Stephen Sholes điều hành, mang tên Central Asia Development Group (CADG).

Báo cáo nêu các máy bay được mua từ Nam Phi và Brazil, đăng ký tại sân bay N'Djamena trước khi bắt đầu bay tới Sudan từ tháng 9/2024. Các chuyến bay sau đó không còn xuất hiện trong sổ đăng ký hàng không chính thức; các chuyên gia của Liên hợp quốc coi đây là nỗ lực cố ý che giấu hành trình.

Liên hợp quốc cũng cho biết có 1.500-2.000 lính đánh thuê Colombia chiến đấu bên cạnh RSF. Trong khi đó, các báo cáo quốc tế cho thấy RSF sử dụng drone do Trung Quốc sản xuất, còn quân đội Sudan dùng drone Iran và Thổ Nhĩ Kỳ – phản ánh chiều kích khu vực và quốc tế ngày càng rộng của cuộc xung đột.

Cuộc khủng hoảng nhân đạo Sudan đang ở mức nào?

Cuộc xung đột kéo dài từ tháng 4/2023 đã đẩy Sudan vào một trong những khủng hoảng nhân đạo tồi tệ nhất thế giới. Chiến sự cướp đi sinh mạng hàng chục nghìn người, khiến hơn 14 triệu người phải rời bỏ nhà cửa; có ước tính cho rằng số nạn nhân có thể gần 200.000 người chết, cùng nạn đói lan rộng và hệ thống y tế gần như sụp đổ.

Sudan hiện bị chia làm hai vùng kiểm soát: quân đội nắm phía bắc, đông và trung, còn RSF kiểm soát phần lớn Darfur và nhiều khu vực phía nam.

Liên hợp quốc cảnh báo việc tiếp tục sử dụng drone cùng nhắm vào hạ tầng dân sự có thể mở rộng thảm họa nhân đạo và dẫn tới các hành vi vi phạm có thể quy thành tội ác chiến tranh, trong lúc chưa có dấu hiệu nào cho thấy các bên sớm đạt giải pháp ngừng bắn.

Theo Monte Carlo International

Ảnh: Joa70 / Pixabay