Burkina Faso chính thức cắt đứt quan hệ ngoại giao với Pháp kể từ ngày 26/6/2026, theo tuyên bố của chính phủ quân sự nước này đọc trên truyền hình quốc gia. Quyết định được đưa ra sau khi xem xét lại toàn bộ quan hệ với Paris, với cáo buộc Pháp có 'tham vọng thực dân mới' và tích cực hỗ trợ các mạng lưới phá hoại cũng như các nhóm khủng bố đang gây tang tóc cho Burkina Faso và vùng Sahel.

Lý do cắt đứt quan hệ

Bộ trưởng Truyền thông Gilbert Ouedraogo đọc tuyên bố cho biết: “Các điều kiện thiết yếu để thúc đẩy quan hệ dựa trên tôn trọng lẫn nhau, tin cậy đôi bên, tôn trọng nguyên tắc không can thiệp vào công việc nội bộ và chủ quyền quốc gia không được đáp ứng.” Chính phủ quân sự do Đại úy Ibrahim Traore lãnh đạo, nắm quyền từ cuộc đảo chính tháng 9/2022, đang theo đuổi chính sách chống lại các tiếng nói chỉ trích và các nước phương Tây, đặc biệt là Pháp.

Bối cảnh và hệ quả

Burkina Faso, quốc gia không giáp biển ở Tây Phi, đang phải đối mặt với nhiều nhóm vũ trang kiểm soát vùng đất ở phía bắc, nam và tây, bao gồm Jama'at Nusrat al-Islam wal-Muslimin (JNIM) do al-Qaeda hậu thuẫn và Islamic State Sahel Province (ISSP), vốn cũng hoạt động ở Mali và Niger láng giềng. Quân đội Burkina Faso từng bị Human Rights Watch cáo buộc gây ra các hành vi tàn bạo, bao gồm thanh lọc sắc tộc đối với thường dân Fulani, tương đương tội ác chiến tranh và tội ác chống loài người vào tháng 4/2025.

Tuyên bố ngày 26/6 nhấn mạnh quyết định này “chỉ liên quan đến quan hệ ngoại giao giữa hai nhà nước” và “không đặt ra câu hỏi về mối quan hệ lịch sử, nhân văn, văn hóa và xã hội giữa nhân dân Burkina Faso và Pháp”. Công dân Pháp tại Burkina Faso sẽ tiếp tục được bảo vệ theo luật pháp.

Pháp mất dần ảnh hưởng tại châu Phi

Một thời là cường quốc có ảnh hưởng lớn ở bắc, trung và tây Phi, Pháp đã chứng kiến tầm ảnh hưởng của mình thu hẹp trong những năm gần đây, đặc biệt khi nhiều thuộc địa cũ ở châu Phi, nhất là vùng Sahel, xa rời Paris và xích lại gần Nga và Trung Quốc. Động thái của Burkina Faso tiếp tục làm sâu sắc thêm rạn nứt với cựu thực dân.

Theo Al Jazeera

Ảnh: RDNE Stock project / Pexels