Ít nhất 9 người đã thiệt mạng trong các chiến dịch thực thi nhập cư do Tổng thống Mỹ Donald Trump phát động, với vụ xả súng chết người gần đây nhất xảy ra tại Biddeford, Maine vào ngày 13/7. Các vụ việc bao gồm xả súng của nhân viên thực thi pháp luật, tai nạn giao thông và một vụ ngã chết trong lúc truy quét. Lời kể của chính quyền thường bị người chứng kiến, người thân và bằng chứng video bác bỏ.

Vụ xả súng ngày 13/7 tại Biddeford, Maine

Ngày 13/7, một nhân viên di trú đã bắn chết một tài xế tại Biddeford, Maine, sau khi nhà chức trách cho rằng người này đã dùng xe tấn công các sĩ quan trong lúc bị bắt giữ. Thượng nghị sĩ Angus King cho biết Bộ trưởng An ninh Nội địa Markwayne Mullin nói với ông rằng người đàn ông đã "vũ khí hóa" chiếc xe của mình nhắm vào các nhân viên ICE, buộc một sĩ quan phải nổ súng. Tuy nhiên, lời khai của nhân chứng cho thấy xe của nạn nhân di chuyển chậm theo vòng tròn và không có dấu hiệu cố tình đâm vào sĩ quan. FBI đang dẫn đầu cuộc điều tra, với sự hỗ trợ từ Cảnh sát bang Maine, văn phòng luật sư bang, văn phòng giám định y khoa chính và các quan chức liên bang.

Lorenzo Salgado Araujo – Houston, Texas (7/7)

Ngày 7/7, một nhân viên di trú đã bắn chết Lorenzo Salgado Araujo, một công dân Mexico đang làm thủ tục hợp pháp hóa tại Mỹ, trong một chiến dịch thực thi tại Houston, Texas. Bộ An ninh Nội địa cho biết Araujo bị nhắm đến vì sống bất hợp pháp, đã không tuân lệnh và cố đâm xe vào nhân viên, buộc sĩ quan phải nổ súng tự vệ. Con trai nạn nhân nói với đài Telemundo Houston rằng Araujo đang tìm thợ xây thì bị bắn. Vụ việc làm dấy lên kêu gọi điều tra độc lập từ các nhóm nhập cư và một số nghị sĩ Dân chủ. Mexico tuyên bố sẽ yêu cầu chính phủ Mỹ mở điều tra hình sự về cái chết của công dân nước này trong các chiến dịch thực thi nhập cư.

Ruben Ray Martinez – South Padre Island, Texas (tháng 3/2025)

Tháng 3/2025, một nhân viên liên bang đã bắn chết Ruben Ray Martinez, 23 tuổi, công dân Mỹ, trong một chiến dịch thực thi nhập cư tại South Padre Island, Texas. Hồ sơ vụ việc chỉ được công bố gần một năm sau nhờ vụ kiện theo Đạo luật Tự do Thông tin của tổ chức giám sát American Oversight. Quan chức An ninh Nội địa nói Martinez từ chối xuống xe và cố tình cán qua một nhân viên, khiến sĩ quan khác nổ súng qua cửa kính bên lái. Gia đình cho biết Martinez đang đi từ San Antonio đến South Padre Island cùng bạn thân để mừng sinh nhật 23 tuổi, và cho rằng anh đã cố tuân thủ mệnh lệnh. Mẹ Martinez nói các điều tra viên Texas Rangers cho biết video vụ việc mâu thuẫn với lời khai của nhân viên liên bang, nhưng nhà chức trách từ chối bình luận.

Alex Pretti – Minneapolis, Minnesota (24/1)

Ngày 24/1, một nhân viên Tuần tra Biên giới đã bắn chết Alex Pretti, 37 tuổi, y tá chăm sóc đặc biệt tại Bệnh viện Cựu chiến binh Minneapolis và là công dân Mỹ, trong một cuộc biểu tình phản đối chiến dịch truy quét nhập cư Metro Surge. Gia đình cho biết anh tham gia biểu tình để phản đối chính sách nhập cư của Trump. Chính quyền liên bang ban đầu mô tả Pretti là kẻ kích động có vũ trang, nhưng video người ngoài cuộc và lời khai nhân chứng cho thấy Pretti nằm trên mặt đất, tay cầm điện thoại, và một sĩ quan đã lấy súng từ thắt lưng anh trước khi sĩ quan khác nổ súng. Pretti có giấy phép mang súng. Thống đốc Minnesota Tim Walz gọi mô tả ban đầu của chính quyền là "đáng khinh". Cái chết của Pretti cùng với Renee Good trước đó đã thu hút sự giám sát của Quốc hội, với các nghị sĩ chất vấn ICE và Bộ An ninh Nội địa về việc sử dụng vũ lực, huấn luyện, camera cơ thể và tính minh bạch của chiến dịch.

Renee Good – Minneapolis, Minnesota (7/1)

Ngày 7/1, một nhân viên ICE đã bắn chết Renee Good, công dân Mỹ, người được chính quyền địa phương xác nhận là quan sát viên pháp lý trong các cuộc biểu tình chống truy quét nhập cư tại Minneapolis. Video cho thấy Good quay bánh xe ra xa sĩ quan Jonathan Ross khi anh ta nổ súng. Chính quyền Trump bảo vệ vụ nổ súng, cho rằng tính mạng sĩ quan bị đe dọa bởi xe đang di chuyển. Cái chết của Good gây ra làn sóng biểu tình trên khắp nước Mỹ. Bộ Tư pháp từ chối chia sẻ thông tin với chính quyền bang, và các quan chức bang, địa phương sau đó kiện để ngăn chặn các cuộc truy quét. Trong các cuộc biểu tình sau đó, cảnh sát đã sử dụng hơi cay và chất kích thích hóa học.

Silverio Villegas Gonzalez – Chicago, Illinois (12/9)

Ngày 12/9, một nhân viên di trú đã bắn chết Silverio Villegas Gonzalez, 38 tuổi, đầu bếp người Mexico, trong một lần dừng xe ngoại ô Chicago sau khi anh thả con tại nhà trẻ. Bộ An ninh Nội địa nói các nhân viên đang truy đuổi một người nhập cư bất hợp pháp có tiền sử lái xe ẩu, và cho rằng Villegas Gonzalez đã cố trốn thoát, kéo lê một sĩ quan. Bộ cho biết sĩ quan nổ súng vì lo sợ tính mạng và phải nhập viện vì "chấn thương nghiêm trọng". Tuy nhiên, video cảnh sát địa phương sau đó cho thấy sĩ quan đi lại và mô tả vết thương là "không có gì nghiêm trọng". Vụ việc đang được điều tra.

Jaime Alanis – Camarillo, California (10/7)

Ngày 10/7, Jaime Alanis, 57 tuổi, nông dân người Mexico, tử vong sau khi rơi từ độ cao khoảng 9 mét (30 feet) từ mái nhà kính trong một cuộc truy quét nhập cư tại hai trang trại cần sa ở Nam California, nơi nhà chức trách bắt giữ khoảng 200 công nhân. Alanis qua đời tại bệnh viện hai ngày sau đó. Người thân cho biết Alanis đã hái cà chua tại Glass House Farms ở Camarillo suốt một thập kỷ và đã gọi cho gia đình khi đang trốn tránh nhân viên di trú. Bộ An ninh Nội địa nói Alanis không bị giam giữ và không bị truy đuổi bởi nhân viên liên bang.

Roberto Carlos Montoya Valdez – Monrovia, California (14/8)

Ngày 14/8, Roberto Carlos Montoya Valdez, 52 tuổi, người Guatemala, tử vong sau khi bị một xe SUV đâm khi cố băng qua đường cao tốc ở Nam California trong một chiến dịch thực thi nhập cư. Cảnh sát Monrovia, phía đông bắc Los Angeles, cho biết các nhân viên di trú đang tiến hành chiến dịch bên ngoài cửa hàng Home Depot thì Montoya Valdez chạy qua làn đường hướng đông của Xa lộ Liên tiểu bang 210 và bị một phương tiện đâm trúng. Anh qua đời tại bệnh viện. Bộ An ninh Nội địa nói anh không bị truy đuổi khi chạy.

Josue Castro Rivera – Norfolk, Virginia (23/10)

Ngày 23/10, Josue Castro Rivera, 24 tuổi, người Honduras, thiệt mạng sau khi bị một xe bán tải đâm khi cố băng qua đường cao tốc trong một lần dừng xe vì nhập cư tại Norfolk, Virginia. Theo anh trai Henry Castro, Josue Castro Rivera đang trên đường đi làm vườn cùng ba hành khách thì bị nhân viên di trú chặn xe. Nhà chức trách bang và liên bang cho biết anh bỏ chạy bộ trước khi bị đâm trên Xa lộ Liên tiểu bang 264. Bộ An ninh Nội địa nói chiếc xe bị chặn trong khuôn khổ một chiến dịch "có mục tiêu, dựa trên tình báo" và Castro Rivera đã "chống cự quyết liệt và bỏ chạy".

Theo Al Jazeera

Ảnh: Hetsumani / Pixabay