Hơn 200 nhà kinh tế và nhà nghiên cứu AI, trong đó có 16 người đoạt giải Nobel, đã ký một bức thư ngỏ kêu gọi các nhà lãnh đạo chính sách và công nghệ “phải hành động ngay” để chuẩn bị cho tác động kinh tế của trí tuệ nhân tạo. Bức thư ngắn được phát hành hôm thứ Hai (13/7/2026) và do phòng thí nghiệm kinh tế kỹ thuật số của Đại học Stanford tổ chức.

AI có thể gây ra biến động lớn hơn Cách mạng Công nghiệp

Bức thư cảnh báo rằng AI có thể trở nên mạnh mẽ hơn nhiều trong thập kỷ tới, thúc đẩy một sự chuyển đổi “lớn hơn Cách mạng Công nghiệp, nhưng diễn ra trong khoảng thời gian ngắn hơn nhiều”. Tuyên bố cho biết: “Nó có thể mang lại rủi ro, bao gồm dịch chuyển việc làm quy mô lớn, cũng như cơ hội như cải thiện đáng kể mức sống”.

Kêu gọi thiết lập các biện pháp bảo vệ và thể chế

Để đối phó với sự gián đoạn sắp xảy ra, bức thư kêu gọi chính phủ và ngành công nghiệp tạo ra “các ưu đãi, biện pháp bảo vệ và thể chế” nhằm đảm bảo AI bổ trợ cho con người và có lợi cho xã hội. Anton Korinek, giáo sư Đại học Virginia và là người tổ chức sáng kiến, nhấn mạnh rằng thời gian để hành động đang thu hẹp dần. “Chúng ta không thể ứng biến chiến lược và thể chế của mình giữa quá trình chuyển đổi; chờ đợi sự chắc chắn có nghĩa là đến quá muộn”, ông nói.

Dấu hiệu ngày càng rõ về tác động của AI đến việc làm

Bức thư được đưa ra trong bối cảnh ngày càng có nhiều dấu hiệu về tác động của AI đối với việc làm. Vào tháng 10, Amazon thông báo cắt giảm khoảng 14.000 việc làm, vài tháng sau khi giám đốc điều hành của hãng tiết lộ rằng AI tạo sinh và các tác nhân AI sẽ đảm nhận một số vai trò. Tại Mỹ, những sinh viên tốt nghiệp đại học gần đây đang phải đối mặt với thị trường lao động ngày càng thắt chặt.

AI có thể làm sâu sắc thêm bất bình đẳng giữa các quốc gia

Mối lo ngại không chỉ dừng lại ở người lao động cá nhân. Vào tháng 12, Liên Hợp Quốc cảnh báo rằng AI có thể làm sâu sắc thêm bất bình đẳng giữa các quốc gia, khi các nền kinh tế giàu có hơn thu được lợi ích sớm, trong khi các nước nghèo hơn có nguy cơ bị bỏ lại phía sau.

Theo Al Jazeera

Ảnh: igovar igovar / Pexels