Một nghiên cứu mới từ công ty dịch vụ tài chính Ramp và cơ sở dữ liệu việc làm Revelio Labs, công bố hôm thứ Ba (7/4/2026), phát hiện rằng các công ty chi tiêu nhiều cho AI thực tế lại tăng cường tuyển dụng, đặc biệt là lao động đầu vào. Nghiên cứu theo dõi chi tiêu AI và hồ sơ nhân sự của gần 22.000 công ty Mỹ từ tháng 1/2021 đến tháng 2/2026.

Công ty đầu tư AI mạnh tay: Tuyển dụng tăng, lương thưởng hấp dẫn

Theo nghiên cứu, những công ty chi nhiều cho AI đã tăng tổng số nhân viên trung bình 10% trong hai năm sau khi triển khai công nghệ. Các công ty đầu tư AI lớn nhất còn mở rộng tuyển dụng đầu vào thêm 12%.

“Kết quả ban đầu của chúng tôi cho thấy các công ty bắt đầu tìm kiếm nhiều nhân sự mới vào nghề hơn, những người có khả năng am hiểu AI bẩm sinh,” Ara Kharazian, chuyên gia kinh tế trưởng tại Ramp, cho biết. Ông khuyên người tìm việc: “Nếu bạn đang chọn giữa hai công ty tương tự nhau, hãy chọn công ty đang sử dụng AI. Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy công ty đó sẽ phát triển nhanh hơn.”

Các công ty áp dụng AI sớm và mạnh mẽ chi hơn 100 USD mỗi tháng cho mỗi nhân viên vào AI, và nhân viên của họ sử dụng AI tiên tiến như đăng ký mã hóa, thay vì chỉ dùng ChatGPT đơn giản. Ngược lại, những công ty áp dụng AI ở mức thấp và ngẫu nhiên không thấy tăng trưởng tuyển dụng, thậm chí còn giảm nhân sự.

Bức tranh toàn cảnh: AI vẫn gây mất việc ở một số lĩnh vực

Kết quả của Ramp trái ngược với một nghiên cứu khác từ Đại học Stanford vào tháng 11/2025, khi xem xét dữ liệu bảng lương toàn thị trường lao động và phát hiện việc làm của các nhà phát triển phần mềm trẻ đã giảm gần 20% so với đỉnh cuối năm 2022. Tuy nhiên, Kharazian cho rằng cả hai phát hiện đều đúng, vì nghiên cứu của Stanford rộng hơn và không tập trung vào các công ty sử dụng AI.

“Trong khi tổng thể tuyển dụng người trẻ có thể yếu, nhưng tuyển dụng lại mạnh ở các công ty sử dụng AI và sử dụng AI mạnh mẽ,” ông nói.

Một nghiên cứu khác từ California AI-unemployment tracker, xem xét tác động của AI đến việc làm theo ngành, trình độ học vấn và khu vực, cho thấy những xu hướng đáng lo ngại. Nó phát hiện rằng đơn xin trợ cấp thất nghiệp của lao động có trình độ đại học trong các công việc tiếp xúc nhiều với AI (như dịch vụ khách hàng và phát triển phần mềm) đã tăng sau khi ChatGPT ra mắt năm 2022 và vẫn ở mức cao đến tháng 5/2026.

Đơn xin trợ cấp thất nghiệp của những người có bằng thạc sĩ và tiến sĩ trong các ngành nghề tiếp xúc nhiều với AI cũng tăng, từ mức trung bình 13.000 đơn mỗi tháng vào tháng 11/2022 lên 16.000–22.000 đơn mỗi tháng kể từ giữa năm 2023. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng một phần đáng kể đơn xin trợ cấp đến từ nhóm tuổi 36–65, cho thấy AI không chỉ ảnh hưởng đến lao động đầu vào.

Ngoài ra, tỷ lệ đơn xin trợ cấp ở Vùng Vịnh San Francisco cao hơn so với phần còn lại của California, và các đơn xin mất việc tập trung trong lĩnh vực công nghệ.

AI washing: CEO đổ lỗi cho AI để hợp lý hóa sa thải?

Trong năm 2026, các công ty công nghệ đã sa thải hơn 160.000 lao động, theo trueup.io. Nhiều công ty như Meta, Oracle, Microsoft đã sa thải hàng chục nghìn nhân viên trong khi đầu tư hàng tỷ USD vào trung tâm dữ liệu AI. Tuy nhiên, phát hiện của Ramp cho thấy việc áp dụng AI mạnh mẽ có thể dẫn đến tăng tuyển dụng, gợi ý rằng một số công ty công bố sa thải lớn có thể đã đổ lỗi cho AI để che giấu việc cắt giảm chi phí thông thường – một thực tế được gọi là “AI washing”.

“Khi bạn nghe CEO nói về sa thải và họ đổ lỗi cho AI, tôi sẽ hoài nghi,” Kharazian nói.

Theo Los Angeles Times

Ảnh: Kindel Media / Pexels