Warren Buffett thị trường chứng khoán: Chủ tịch Berkshire Hathaway cảnh báo giới đầu tư đang trong “tâm lý cờ bạc chưa từng thấy” khi tập đoàn này nắm giữ lượng tiền mặt kỷ lục 397,4 tỷ USD. Tại đại hội cổ đông thường niên hồi tháng 5/2026, nhà đầu tư 95 tuổi nói nhiều mức giá hiện tại “sẽ trông thật ngớ ngẩn” khi nhìn lại, dù ông không dự đoán một đợt sụp đổ cụ thể hay thời điểm xảy ra.

Warren Buffett thị trường chứng khoán: “Chưa bao giờ giới đầu tư lại thích cờ bạc đến vậy”

Cuộc trao đổi với phóng viên Becky Quick của CNBC diễn ra trong bối cảnh chỉ số S&P 500, Nasdaq Composite và Dow Jones Industrial Average đều lập kỷ lục mới trong năm 2026 nhờ lạc quan về trí tuệ nhân tạo và mùa báo cáo lợi nhuận khả quan. Berkshire Hathaway đang nắm 397,4 tỷ USD tiền mặt và tín phiếu kho bạc tính đến hết quý I/2026, con số lớn hơn giá trị vốn hóa của ExxonMobil, vượt GDP Nam Phi và là mức dự trữ thanh khoản cao nhất lịch sử công ty.

Berkshire đã là bên bán ròng cổ phiếu trong hơn 14 quý liên tiếp, tức hơn ba năm, và chưa tìm được thương vụ mua lại lớn nào đáng thực hiện. Tân CEO Greg Abel vẫn duy trì xu hướng bán ròng mà Buffett đã vận hành nhiều năm. TheStreet đưa tin Buffett cho biết ông không tìm thấy đủ cơ hội hấp dẫn để sử dụng vốn. Kho tiền mặt này không nằm im: Berkshire thu khoảng 12 tỷ USD tiền lãi mỗi năm từ tín phiếu kho bạc với lãi suất hiện tại.

Buffett so sánh thị trường tài chính với một nhà thờ có gắn sòng bạc: nhà thờ là đầu tư dài hạn, sòng bạc là đầu cơ ngắn hạn. Điểm thay đổi, theo ông, là sòng bạc đã đông đúc hơn nhiều. Ông chỉ ra giao dịch quyền chọn trong ngày và thị trường dự đoán là những hoạt động không được ông coi là đầu tư hay đầu cơ, mà là đánh bạc. “Chưa bao giờ con người lại có tâm lý thích cờ bạc như hiện nay”, Buffett nói với CNBC.

Hai chỉ báo định giá nhấp nháy đỏ: Buffett Indicator 234,3% và CAPE 41,9

Chỉ báo Buffett đo tổng giá trị thị trường chứng khoán Mỹ so với GDP. Theo GuruFocus, chỉ báo này đạt 234,3% tính đến cuối tháng 7/2026. Trong bài viết trên Fortune năm 2001, Buffett từng nói nhà đầu tư đang “chơi với lửa” khi chỉ báo tiến gần 200%; mức hiện tại cao hơn ngưỡng đó hơn 30 điểm phần trăm và vượt 41,6% so với trung bình dài hạn 165,5%.

Chỉ số Shiller CAPE, chia giá S&P 500 cho trung bình lợi nhuận đã điều chỉnh lạm phát trong 10 năm, đứng khoảng 41,9 đầu tháng 8/2026, theo The Motley Fool. Mức này gấp hơn hai lần trung bình dài hạn khoảng 17 và là mức cao thứ hai từng được ghi nhận. Kỷ lục tuyệt đối 44,2 được xác lập vào tháng 12/1999, đúng đỉnh bong bóng dot-com.

Điều gì đã xảy ra lần cuối định giá ở vùng đỉnh?

Chỉ số CAPE lần đầu vượt 30 vào năm 1996, nhưng S&P 500 vẫn tiếp tục tăng thêm bốn năm nữa trước khi lao dốc. Định giá cực đoan không ấn định một ngày điều chỉnh cụ thể, nhưng có mối liên hệ chặt chẽ với lợi nhuận yếu hơn trong thập kỷ tiếp theo. Sau đỉnh tháng 3/2000, S&P 500 mất hơn bảy năm để quay lại mức đỉnh cũ, còn Nasdaq mất nhiều thời gian hơn. Nhà đầu tư mua cổ phiếu công nghệ gần đỉnh năm 1999 phải chờ hơn một thập kỷ mới hòa vốn; nhiều người không bao giờ hòa vốn.

Môi trường hiện tại khác ở ít nhất một điểm quan trọng: các công ty lớn nhất trong S&P 500 đang tạo ra lợi nhuận thực ở quy mô khổng lồ. Apple, Microsoft, Nvidia và Alphabet báo lợi nhuận gộp hơn 400 tỷ USD trong năm tài chính gần nhất. Điều đó không đúng với nhóm doanh nghiệp dẫn dắt bong bóng dot-com, vốn có ít hoặc không có doanh thu. Buffett thừa nhận khác biệt này trong tháng 7/2026 khi nói với CNBC rằng ông đích thân khởi xướng khoản đầu tư của Berkshire vào Alphabet và gọi đây là một trong những doanh nghiệp mạnh nhất ông từng xem xét.

Thông điệp của Buffett và ý nghĩa với nhà đầu tư Việt Nam

Buffett không yêu cầu nhà đầu tư rời bỏ thị trường chứng khoán. Ông nói giá của “rất nhiều thứ sẽ trông thật ngớ ngẩn” khi nhìn lại, và nhiều tài sản riêng lẻ đang được định giá như thể không có gì có thể sai. Đó không phải là lời dự đoán sụp đổ.

S&P 500 đã mang lại mức lợi nhuận hơn 700% kể từ năm 2000, gồm cả cổ tức, dù trải qua bong bóng dot-com, khủng hoảng tài chính 2008 và đại dịch toàn cầu. Nhà đầu tư ở lại qua tất cả các giai đoạn này có kết quả vượt trội so với người rời bỏ khi định giá căng thẳng. Cảnh báo Buffett Indicator năm 2001 của ông xuất hiện ba năm trước khi thị trường phục hồi sau sụp đổ dot-com.

Berkshire vẫn nắm vị thế cổ phiếu rất lớn và Apple là khoản nắm giữ lớn nhất. Buffett không rời khỏi thị trường; ông rời khỏi những phần thị trường bị ông đánh giá là đắt đỏ. Đó là thông điệp được đưa ra trong tháng 5/2026 và lặp lại tháng 7/2026: bớt đánh bạc, đầu tư nhiều hơn.

Đối với nhà đầu tư Việt Nam, thông điệp của Buffett đáng chú ý ở ranh giới giữa đầu tư dài hạn và đầu cơ ngắn hạn. Thị trường chứng khoán Mỹ được nhiều nhà đầu tư trong nước theo dõi qua các kênh quốc tế, nên tâm lý “sòng bạc” mà Buffett mô tả có thể là lời nhắc về rủi ro khi chạy theo những tài sản đã tăng nóng. Nguyên tắc ông lặp lại — tập trung vào giá trị dài hạn thay vì biến động ngắn hạn — có giá trị tham khảo ở bất kỳ thị trường nào.

Theo Yahoo Finance

Ảnh: StockRadars Co., / Pexels