Ngày 2/7 vừa qua, trên mạng xã hội, ông Enomoto Takuto – nghiên cứu viên thường trực giảng dạy các môn triết học và logic học tại một trường đại học Nhật Bản – đã bày tỏ sự thất vọng khi nhận được bài luận từ sinh viên chỉ 1 phút sau khi giao đề. Ông cho biết, trong vòng 5 phút, số lượng bài nộp lên tới hơn một bàn tay, và nghi ngờ chúng được tạo ra bởi các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) như ChatGPT.

Bài luận 1000 từ xuất hiện chỉ sau 1 phút

Theo ông Enomoto, các bài luận này là biện pháp cứu trợ dành cho những sinh viên không thể tham gia bài kiểm tra trực tuyến. Ông yêu cầu họ làm bài luận và gửi qua email. Dù đề bài yêu cầu hiểu rõ nội dung môn học và cần thời gian để trả lời, nhưng chỉ 1 phút sau khi giao đề, ông đã nhận được bài luận dài khoảng 1000 từ. Sau 5 phút, số lượng bài nộp vượt quá một bàn tay.

Dấu hiệu nhận biết bài luận do AI tạo ra

Ông Enomoto chỉ ra ba dấu hiệu giúp nghi ngờ bài luận do AI tạo ra: thứ nhất, tốc độ nộp bài quá nhanh so với quy trình viết thông thường; thứ hai, nội dung thường lặp lại những câu từ an toàn ở cùng mức độ trừu tượng, không trả lời đúng trọng tâm câu hỏi; thứ ba, có sự nhầm lẫn giữa các môn học, chẳng hạn như bài luận môn logic học lại bàn về đạo đức học. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh đây chỉ là nghi ngờ, và trường đại học vẫn áp dụng nguyên tắc 'không kết tội khi chưa chắc chắn', không thể trừ điểm hay từ chối bài nộp chỉ dựa trên nghi ngờ.

Tác động tiêu cực đến sinh viên chăm chỉ

Ông Enomoto lo ngại rằng việc sinh viên sử dụng AI để làm bài có thể ảnh hưởng đến động lực của những sinh viên làm bài nghiêm túc. Ông cho biết, với tư cách giảng viên, ông chỉ có thể chấm điểm dựa trên tiêu chí đã công bố. Tuy nhiên, ông nhận thấy cần phải suy nghĩ về cách quản lý động lực của sinh viên trong bối cảnh AI phát triển. Ông cũng cảnh báo rằng việc ra đề quá khó để tránh AI có thể tạo ra những câu hỏi kém chất lượng, gây khó khăn cho cả sinh viên chăm chỉ.

Suy ngẫm về tương lai giáo dục với AI

Ông Enomoto thừa nhận rằng bài đăng của mình với từ 'khó chịu' có thể vô tình tạo ra một 'quy tắc ứng xử' mới, khiến sinh viên nghĩ rằng chỉ cần nộp bài muộn hơn một chút là có thể tránh bị nghi ngờ. Ông cho rằng AI tạo sinh đã thâm nhập vào mọi khía cạnh của cuộc sống và khó có thể tách rời. Câu chuyện tại trường đại học này đã làm nổi bật một vấn đề xã hội mới: con người nên đối mặt với AI như thế nào trong giáo dục.

Ảnh: Markus Winkler / Pexels