Đàm phán thương mại giữa Mỹ và Việt Nam vẫn chưa đạt được thỏa thuận sau nhiều tháng đàm phán, khi Mỹ yêu cầu Việt Nam hạ thấp hàng rào thuế quan, tăng cường bảo vệ sở hữu trí tuệ và hợp tác chặt chẽ hơn về an ninh kinh tế. Ngày 16/7, trong vòng đàm phán mới nhất tại Washington, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer tuyên bố Mỹ muốn Việt Nam giảm thuế và các rào cản khác đối với hàng hóa và dịch vụ của Mỹ, đồng thời phải điều chỉnh chính sách kiểm soát xuất khẩu để duy trì khả năng tiếp cận công nghệ tiên tiến của Mỹ. Tuy nhiên, không bên nào công bố thỏa thuận, lộ trình hay cam kết cụ thể nào.

Bế tắc kéo dài do bất đồng về quy tắc xuất xứ và hàng Trung Quốc chuyển tải

Các cuộc đàm phán vẫn bế tắc chủ yếu vì Mỹ yêu cầu các quy tắc xuất xứ chặt chẽ hơn và các biện pháp mạnh hơn đối với hàng hóa Trung Quốc được chuyển qua Việt Nam để tránh thuế Mỹ. Việc này đặt Việt Nam vào thế khó, bởi nước này phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu thô và linh kiện nhập khẩu từ Trung Quốc để sản xuất hàng xuất khẩu. Theo số liệu thương mại, Việt Nam nhập khẩu một lượng lớn máy móc, thiết bị và nguyên liệu từ Trung Quốc, khiến việc đáp ứng các yêu cầu về quy tắc xuất xứ trở nên khó khăn và tốn kém.

Áp lực từ Mỹ và rủi ro thuế quan mới

Trước đó, Tòa án Tối cao Mỹ đã vô hiệu hóa các mức thuế áp theo quyền khẩn cấp, nhưng Washington vẫn áp dụng các mức thuế mới và tiến hành điều tra, có thể chỉ đạt được những nhượng bộ hạn chế từ Việt Nam. Điều này khiến Việt Nam có nguy cơ đối mặt với các mức thuế quan mới từ Mỹ nếu không đáp ứng được yêu cầu. Các chuyên gia nhận định, sự phụ thuộc vào chuỗi cung ứng Trung Quốc là yếu tố then chốt khiến Việt Nam khó có thể đáp ứng đầy đủ các điều kiện của Mỹ trong ngắn hạn.

Triển vọng đàm phán và tác động đến kinh tế Việt Nam

Việc đàm phán kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến quan hệ thương mại song phương mà còn tác động đến nền kinh tế Việt Nam, vốn phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ. Nếu Mỹ áp thuế mới, hàng xuất khẩu của Việt Nam sẽ mất lợi thế cạnh tranh, ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế. Trong khi đó, Việt Nam cũng đang tìm cách đa dạng hóa nguồn cung và giảm phụ thuộc vào Trung Quốc, nhưng quá trình này cần thời gian và nguồn lực lớn.

Theo Stratfor Worldview

Ảnh: ClickerHappy / Pixabay