Andy Burnham, một chính trị gia kỳ cựu của Công đảng Anh, đang nổi lên như một ứng cử viên tiềm năng để thay thếp Thủ tướng Keir Starmer. Ông giành chiến thắng trong cuộc bầu cử bổ sung vào ghế Quốc hội tại khu vực Makerfield vào ngày 19/6, đánh bại đối thủ từ đảng chống nhập cư Reform UK. Burnham gọi đây là "bước ngoặt" cho nền chính trị Vương quốc Anh.

Andy Burnham là ai?

Andy Burnham sinh ra và lớn lên ở vùng tây bắc nước Anh, giữa Liverpool và Manchester. Cha ông là kỹ sư viễn thông của British Telecom, mẹ làm lễ tân. Ông gia nhập Công đảng từ tuổi thiếu niên, theo học Đại học Cambridge và lần đầu tiên được bầu vào Quốc hội năm 2001.

Burnham từng là nghị sĩ trong 15 năm, thăng tiến dưới thời Thủ tướng Tony Blair và phục vụ trong Nội các của Thủ tướng Gordon Brown từ năm 2007 đến 2010. Ông hai lần tranh cử chức lãnh đạo Công đảng vào các năm 2010 và 2015, nhưng đều thất bại nặng nề, trước khi rời Westminster để tranh cử thị trưởng Manchester.

Biệt danh 'Vua phương Bắc' và thành tựu tại Greater Manchester

Burnham được gọi là "Vua phương Bắc", biệt danh lấy cảm hứng từ phim "Game of Thrones", vừa thể hiện việc ông bảo vệ quê hương vừa phản ánh tham vọng chính trị không che giấu. Ông có biệt danh này trong đại dịch COVID-19, khi chỉ trích Thủ tướng Bảo thủ Boris Johnson vì cách tiếp cận "lấy London làm trung tâm" đối với cuộc khủng hoảng.

Là thị trưởng Greater Manchester từ năm 2017, Burnham giám sát quá trình tái phát triển nhanh chóng của thành phố, nơi khởi nguồn của Cách mạng Công nghiệp. Trung tâm thành phố bùng nổ với các tòa nhà chọc trời mọc lên trên những khu đất công nghiệp bỏ hoang. Ông đưa hệ thống giao thông công cộng rời rạc vào quản lý công, đặt tên là Bee Network và cải thiện dịch vụ.

Burnham cũng được ca ngợi vì ủng hộ chiến dịch đòi công lý cho các nạn nhân thảm họa Hillsborough, khi 97 cổ động viên bóng đá Liverpool thiệt mạng trong một vụ giẫm đạp tại Sheffield năm 1989. Nhiều năm vận động của gia đình nạn nhân đã phơi bày sai lầm và hành vi sai trái của cảnh sát – những người ban đầu lan truyền thông tin sai lệch đổ lỗi cho cổ động viên say rượu – và nhận được lời xin lỗi từ chính phủ.

Cam kết chấm dứt kinh tế nhỏ giọt và thách thức quốc gia

Burnham được coi là thuộc cánh tả của Công đảng so với Starmer – một lợi thế với các đảng viên – và được công nhận là một trong những nhà giao tiếp giỏi nhất của đảng. Phong cách nói trước công chúng cứng nhắc trước đây đã được thay thế bằng hình ảnh thoải mái trong quần jean và áo sơ mi cổ mở.

Ba chiến thắng trong bầu cử thị trưởng và chiến thắng quyết định trong cuộc bầu cử bổ sung hôm 19/6 đã củng cố vị thế của ông như một người chiến thắng. Nhiều người trong đảng hy vọng ông có thể đảo ngược sự suy giảm mạnh mẽ của Công đảng kể từ khi Starmer giành chiến thắng vang dội trong cuộc tổng tuyển cử hai năm trước.

Trong bài phát biểu sau bầu cử, Burnham phác thảo các ưu tiên: giáo dục nghề nghiệp và việc làm tốt hơn cho thanh niên, hóa đơn năng lượng và giá vé đường sắt thấp hơn, và "chấm dứt kinh tế nhỏ giọt, vốn chẳng nhỏ giọt được bao nhiêu tới những nơi như thế này".

Tuy nhiên, các nhà phê bình cho rằng chính sách của Burnham còn mơ hồ và không giải quyết được các vấn đề khó khăn, chẳng hạn như tiền ở đâu để trả cho các cam kết của ông. Họ cũng lưu ý rằng điều hành một đất nước 70 triệu dân khác rất nhiều so với giám sát một vùng đô thị 3 triệu dân.

Giáo sư chính trị Tim Bale từ Đại học Queen Mary London nhận xét: "Gọi ông ấy là Vua phương Bắc theo một nghĩa nào đó, tôi nghĩ, đặt ra câu hỏi liệu ông ấy có thể là Vua phương Nam, Vua phương Đông và Vua phương Tây hay không. Tuy nhiên, ông ấy dường như có yếu tố X khiến mọi người nghĩ về ông ấy không phải là một chính trị gia bình thường, một người có thể giao tiếp với người dân thường, một người có thể nói tiếng người."

Dù vậy, Burnham hiện có đà có thể đưa ông vào Phố Downing số 10. Bale nói thêm: "Andy Burnham có lẽ là một trong những chính trị gia nổi tiếng nhất cả nước. Mặc dù, thành thật mà nói, điều đó cũng chẳng nói lên nhiều điều."

Theo AP News

Ảnh: August de Richelieu / Pexels