Trong một vụ án hình sự gần đây, công tố viên đã sử dụng bản ghi hội thoại ChatGPT của bị cáo làm bằng chứng, nhưng phiên tòa kết thúc với tuyên bố xét xử lại (mistrial) do bồi thẩm đoàn không thống nhất được phán quyết. Một số bồi thẩm viên sau đó bày tỏ sự không hài lòng với việc sử dụng các bản ghi này, cho rằng đó là sự xâm phạm không công bằng.

Bản ghi ChatGPT: Bằng chứng mới nổi nhưng tiềm ẩn rủi ro

Việc trích xuất bản ghi hội thoại AI từ các nền tảng như ChatGPT, GPT-5, Claude, Grok, Gemini hay CoPilot thông qua trát hầu tòa đang trở nên phổ biến. Hàng trăm triệu người dùng chia sẻ những suy nghĩ thầm kín nhất với AI, tạo ra nguồn bằng chứng dồi dào cho các vụ kiện. Tuy nhiên, các luật sư thường bỏ qua tâm lý của bồi thẩm đoàn, dẫn đến nguy cơ phản tác dụng.

Tâm lý bồi thẩm viên: Coi AI như nhật ký riêng tư

Nhiều bồi thẩm viên sử dụng ChatGPT và coi các cuộc trò chuyện với AI như nhật ký cá nhân hoặc cuộc nói chuyện với bác sĩ tâm lý. Họ có thể cảm thấy bị sốc và phẫn nộ khi thấy những cuộc trò chuyện này bị phơi bày tại tòa. Một bồi thẩm viên trong vụ án cháy rừng Pacific Palisades cho biết cô thường tìm đến ChatGPT khi buồn và cho rằng việc sử dụng bản ghi AI là chiến thuật không chính đáng.

Vụ án điển hình: Cháy rừng Pacific Palisades

Vụ án liên bang xét xử một người đàn ông bị cáo buộc gây ra vụ cháy rừng kinh hoàng tại khu vực Pacific Palisades, Los Angeles. Đám cháy thiêu rụi gần 7.000 công trình, lan rộng gần 40 dặm vuông và khiến 12 người thiệt mạng. Công tố viên đã đưa ra hàng nghìn lời nhắc (prompt) của bị cáo với ChatGPT, bao gồm các yêu cầu tạo hình ảnh rừng cháy. Tuy nhiên, bồi thẩm đoàn không đạt được đồng thuận, dẫn đến tuyên bố mistrial.

Năm khuyến nghị cho luật sư khi sử dụng bản ghi AI

Các chuyên gia pháp lý đưa ra năm lời khuyên để tránh rủi ro: (1) Cân nhắc kỹ giá trị pháp lý so với phản ứng của bồi thẩm đoàn; (2) Giải thích cho bồi thẩm viên về tính hợp pháp của việc thu thập bản ghi AI; (3) Đặt bản ghi AI trong bối cảnh tổng thể, không coi đó là bằng chứng quyết định; (4) Thăm dò thái độ của bồi thẩm viên đối với AI trong quá trình chọn bồi thẩm đoàn (voir dire); (5) Sẵn sàng từ bỏ việc sử dụng bản ghi AI nếu cần thiết.

Theo Forbes

Ảnh: SHOX ART / Pexels