Tại WAIC 2026 ngày 17/7, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nêu bốn "câu hỏi thời đại AI" về người-máy, an toàn, đạo đức, công bằng. AI đang từ "thế giới số" sang "thế giới vật lý"; đến cuối 2025, Trung Quốc có hơn 1,2 nghìn tỷ nhân dân tệ ngành AI lõi và hơn 600 triệu người dùng AI tạo sinh.

Loạt bài "Trả lời câu hỏi thời đại của AI" trên China Social Sciences Net nhận định, AI không chỉ là nâng cấp công cụ mà còn định hình sâu sắc sản xuất tri thức, cách thức lao động, cơ cấu xã hội, quyền và trách nhiệm, cục diện cạnh tranh toàn cầu. Loạt bài đặt ra những câu hỏi then chốt: công nghệ phục vụ ai, mục tiêu do ai đặt ra, rủi ro do ai kiểm soát, hậu quả ai gánh chịu và thành quả phát triển được chia sẻ như thế nào giữa các quốc gia?

Bốn câu hỏi thời đại AI được nêu tại WAIC 2026

Tại lễ khai mạc Hội nghị Trí tuệ nhân tạo thế giới (WAIC) 2026 và Hội nghị cấp cao về quản trị AI toàn cầu, ông Tập Cận Bình đã nêu bốn trăn trở lớn: khi máy móc bắt đầu suy nghĩ, con người chung sống ra sao? Khi thuật toán tham gia ra quyết định, an toàn được bảo đảm thế nào? Khi công nghệ thách thức đạo đức, quản trị phải theo kịp bằng cách nào? Khi khoảng cách số ngày càng lớn, làm sao để phổ cập lợi ích cho tất cả mọi người?

Hội nghị đã kết thúc, nhưng câu trả lời cho những câu hỏi này mới chỉ bắt đầu. AI đang chuyển từ tạo văn bản sang lập kế hoạch hành động, từ "thế giới số" bước vào "thế giới vật lý", kéo theo những thay đổi trong sản xuất, lao động và đời sống xã hội.

Alvin Wang Graylin: "Guardian AI" và con đường lấy con người làm trung tâm

Alvin Wang Graylin là nghiên cứu viên kỹ thuật số tại Viện Nghiên cứu AI lấy con người làm trung tâm (HAI) của Đại học Stanford (Mỹ), nghiên cứu viên cao cấp tại Trung tâm Nghiên cứu Trung Quốc thuộc Viện Chính sách châu Á, giáo sư về chính sách AI và công nghệ tại Đại học Washington, đồng thời là chủ tịch Hiệp hội Thế giới ảo. Ông là tác giả cuốn sách "Our Next Reality".

Trong những năm gần đây, ông đề xuất các khái niệm "Guardian AI" (AI bảo vệ), "AI Bill of Rights" (Tuyên ngôn quyền trong thời đại AI) và "Abundancism" (chủ nghĩa dồi dào) nhằm tìm kiếm con đường phát triển lấy an toàn, chia sẻ và giá trị con người làm cốt lõi. Ông nhấn mạnh, tương lai AI không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà còn là bài toán quản trị toàn cầu và vận mệnh chung của nhân loại; trong cuộc phỏng vấn, ông đã chia sẻ quan điểm về quản trị AI toàn cầu, vai trò của Trung Quốc trong hợp tác quốc tế, quan hệ người-máy và xã hội tương lai do AI dẫn dắt.

Vì sao Trung Quốc cần một đạo luật về AI?

Theo nguồn, tính đến cuối năm 2025, quy mô ngành công nghiệp AI cốt lõi của Trung Quốc đã vượt 1,2 nghìn tỷ nhân dân tệ; số người dùng AI tạo sinh (generative AI) vượt 600 triệu người. Công nghệ AI đã từ phòng thí nghiệm đi vào đời sống, thâm nhập các ngành nghề.

Tuy nhiên, cùng với tốc độ phát triển, rủi ro cũng xuất hiện ngày càng nhanh. Việc đẩy nhanh xây dựng "Luật Trí tuệ nhân tạo" đang trở thành vấn đề thực tế liên quan đến sự ổn định và phát triển kinh tế - xã hội, theo nhận định trong bài viết.

Ý nghĩa với người đọc Việt Nam

Với người dùng Việt Nam, AI đã trở nên quen thuộc qua các chatbot, trợ lý ảo và công cụ tạo nội dung. Bốn câu hỏi đặt ra tại WAIC 2026 cho thấy AI không chỉ là công cụ trung tính; nó đặt ra những vấn đề về an toàn, đạo đức và công bằng mà người dùng cần lưu ý. Theo dõi các cuộc thảo luận quản trị AI toàn cầu có thể giúp người Việt sử dụng công nghệ này một cách tỉnh táo và có trách nhiệm hơn.

Theo China Social Sciences Net

Ảnh: DeltaWorks / Pixabay