Ngày 22/6/2026, Bộ Thương mại Trung Quốc tuyên bố cấm xuất khẩu đối với 10 công ty quốc phòng Mỹ, đồng thời Bộ Tài chính nước này ra lệnh cấm các cơ quan chính phủ mua sản phẩm từ 46 công ty quốc phòng Mỹ, bao gồm Lockheed Martin và Raytheon Missiles & Defense. Đây là động thái đáp trả việc Bộ Quốc phòng Mỹ đầu tháng 6/2026 đưa Alibaba và ByteDance vào danh sách các công ty bị cáo buộc có liên kết với quân đội Trung Quốc, khiến các công ty này không thể nhận hợp đồng quốc phòng Mỹ.

Chi tiết lệnh cấm xuất khẩu và cấm mua hàng

Theo Bộ Thương mại Trung Quốc, các công ty Trung Quốc sẽ không được xuất khẩu các mặt hàng sử dụng kép (dân sự và quân sự) sang 10 công ty quốc phòng Mỹ. Danh sách này bao gồm các nhà sản xuất máy bay không người lái quân sự và các công ty khai thác khoáng sản hiếm. Bộ này cho biết lệnh cấm xuất khẩu được áp dụng vì lý do an ninh quốc gia và nhằm đáp trả việc Mỹ mở rộng sai lầm danh sách các công ty quân sự Trung Quốc.

Đồng thời, Bộ Tài chính Trung Quốc tuyên bố các cơ quan chính phủ bị cấm mua sản phẩm từ 46 công ty quốc phòng Mỹ, bao gồm Lockheed Martin và Raytheon Missiles & Defense. Tuy nhiên, các công ty Trung Quốc vẫn có thể nộp đơn xin cấp phép xuất khẩu đối với những mặt hàng thực sự cần thiết.

Bối cảnh căng thẳng thương mại và công nghệ Mỹ-Trung

Đầu tháng 6/2026, Bộ Quốc phòng Mỹ đã thêm Alibaba và ByteDance cùng nhiều công ty công nghệ khác vào danh sách các công ty bị cáo buộc có liên kết với quân đội Trung Quốc. ByteDance cho rằng việc bị gắn mác là công ty quân sự là hoàn toàn vô căn cứ. Việc bị đưa vào danh sách này khiến các công ty không thể nhận được hợp đồng quốc phòng Mỹ.

Trung Quốc cho rằng các lệnh trừng phạt của Mỹ vi phạm thỏa thuận đạt được giữa Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Donald Trump vào tháng 5/2026. Căng thẳng thương mại giữa hai nước đã leo thang trong nhiều năm, tập trung vào thuế quan, công nghệ và chuỗi cung ứng chiến lược. Mỹ áp thuế cao đối với hàng hóa Trung Quốc, trong khi Trung Quốc đáp trả bằng thuế quan đối với nông sản và các sản phẩm Mỹ. Cả hai nước đang cạnh tranh khốc liệt trong các lĩnh vực công nghệ cao như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và điện toán lượng tử, dẫn đến các biện pháp kiểm soát xuất khẩu chặt chẽ.

Theo Amar Ujala

Ảnh: Mathias Reding / Pexels