Ngành du lịch Việt Nam đang ghi nhận sự bùng nổ chưa từng có, với 10,6 triệu lượt khách quốc tế trong nửa đầu năm 2026, tăng gần 15% so với cùng kỳ năm ngoái. Riêng tháng 5/2026, lượng khách đạt 1,78 triệu người, tăng 17% so với cùng kỳ. Hiện du lịch đóng góp gần 10% GDP của Việt Nam. Các quan chức đặt mục tiêu đón khoảng 25 triệu khách quốc tế trong cả năm, dù dự báo thực tế chỉ khoảng 23 triệu. Tổng thu từ du lịch có thể đạt 43 tỷ USD.
Lượng khách kỷ lục và mục tiêu tăng trưởng dài hạn
Năm 2025, Việt Nam đón 21,2 triệu lượt khách quốc tế, tăng 20% so với năm trước và vượt mức trước đại dịch. Dự báo trong vòng 5 năm tới, lượng khách có thể đạt gần 29 triệu lượt mỗi năm. Mục tiêu chính thức của chính phủ là đón từ 45 đến 50 triệu khách quốc tế vào năm 2030, đòi hỏi mức tăng trưởng hàng năm từ 16% đến 19%. Du lịch nội địa cũng dự kiến đạt 150 triệu lượt trong năm 2026.
Thị trường nguồn thay đổi: Trung Quốc và Nga dẫn đầu
Trung Quốc và Hàn Quốc vẫn là hai thị trường nguồn lớn nhất, nhưng lượng khách Nga tăng đột biến. Trong 5 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đón gần 618.000 lượt khách Nga, gần bằng dự báo cho cả năm 2025. Sự gia tăng này diễn ra sau các hạn chế đi lại của châu Âu liên quan đến xung đột ở Ukraine, khiến nhiều người Nga chọn Việt Nam làm điểm đến. Một số du khách và người nổi tiếng trên mạng xã hội thậm chí gọi Thành phố Hồ Chí Minh là "Saigongrad". Năm 2025, Việt Nam đón nhiều khách Trung Quốc hơn Thái Lan (5,3 triệu so với 4,5 triệu), nhờ chính sách thị thực nới lỏng. Công dân các nước như Bỉ, Hungary và Thụy Sĩ được miễn thị thực lên đến 45 ngày. Các đường bay mới do Vietjet khai thác từ các trung tâm ở Trung Quốc, Nhật Bản và Singapore cũng giúp tăng khả năng tiếp cận.
Đầu tư cơ sở hạ tầng khổng lồ: 144 tỷ USD cho chiến lược 2021-2045
Để hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng, Việt Nam đã triển khai chiến lược du lịch giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến 2045, kêu gọi tổng vốn đầu tư khoảng 144 tỷ USD. Ngân sách nhà nước chỉ chiếm 3-5%, phần còn lại đến từ khu vực tư nhân và các nhà đầu tư quốc tế. Các dự án trọng điểm bao gồm mở rộng sân bay quốc tế, nâng cấp đường kết nối các điểm du lịch, cải tạo khách sạn 4-5 sao và hiện đại hóa cảng tàu du lịch. Một dự án đang triển khai là xây dựng sân bay mới trên đảo Phú Quốc với vốn đầu tư hơn 830 triệu USD, do Sun Group hợp tác với Tập đoàn Sân bay Changi của Singapore, dự kiến hoàn thành trước Hội nghị APEC 2027. Vingroup cũng hợp tác với IHG Hotels & Resorts để phát triển khu nghỉ dưỡng tại Cần Giờ, gần Thành phố Hồ Chí Minh. Sun Group liên kết với Hilton để mở nhiều cơ sở lưu trú tại Phú Quốc, Đà Nẵng và Quảng Ninh.
Thách thức hạ tầng và nguy cơ quá tải
Dù tiềm năng lớn, Việt Nam hiện chỉ xếp thứ 59 trong số 119 quốc gia theo Chỉ số Phát triển Du lịch và Lữ hành, do mạng lưới giao thông hạn chế và kết nối kém so với Thái Lan, Malaysia và Indonesia. Sự tăng trưởng nhanh cũng gây áp lực lên hệ thống hiện tại. Dữ liệu từ AirHelp xếp ba sân bay Việt Nam vào top 10 sân bay chậm trễ nhất thế giới năm 2026, với tình trạng ùn tắc và chờ đợi kéo dài. Từ ngày 1/7/2026, du khách có thể phải đối mặt với thời gian chờ lâu hơn do quy định mới yêu cầu khai báo sức khỏe gần một tuần trước khi hạ cánh, nhằm ngăn chặn các mối đe dọa như Ebola và Nipah. Việc kiểm tra giấy chứng nhận tiêm chủng cũng có thể làm chậm thêm tại các cửa ngõ đông đúc.
Bài học từ Thái Lan và Bali: Tránh lặp lại sai lầm
Giáo sư Vũ Minh Khương từ Trường Chính sách công Lý Quang Diệu nhấn mạnh rằng Hà Nội đang theo dõi tình trạng quá tải du lịch tại Bali và một số khu vực ở Thái Lan để tránh lặp lại sai lầm. Việt Nam đặt mục tiêu phát triển bền vững, không gây áp lực lên thiên nhiên và cộng đồng. Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng nhanh có thể dẫn đến tình trạng phòng khách sạn trống và nhà ga sân bay sử dụng một nửa công suất, như từng xảy ra ở Thái Lan.
Chuyển đổi cao cấp: Từ du lịch bình dân sang chăm sóc sức khỏe
Hình ảnh du lịch Việt Nam đang thay đổi từ điểm đến giá rẻ sang cao cấp hơn. Du khách không chỉ tìm kiếm ký túc xá và ẩm thực đường phố, mà còn quan tâm đến các khu nghỉ dưỡng chăm sóc sức khỏe, tour riêng, chương trình thể dục và dịch vụ nha khoa. Một dự báo cho thấy thu nhập từ du lịch y tế có thể tăng gấp ba lần trong vòng 10 năm, từ khoảng 700 triệu USD hiện nay lên gần 4 tỷ USD vào cuối thập kỷ.
Theo Tourism Review Media
Ảnh: Louis / Pexels
