Hơn 200 nhà kinh tế, doanh nhân và nhà nghiên cứu hàng đầu, bao gồm cựu CEO Google Eric Schmidt và hơn 10 người đoạt giải Nobel, đã ký một tuyên bố chung cảnh báo rằng trí tuệ nhân tạo (AI) có thể dẫn đến 'mất việc làm hàng loạt' nếu không được quản lý chặt chẽ. Tuyên bố gồm 88 từ, được công bố vào ngày 13/7/2026, kêu gọi các chính phủ trên thế giới thiết lập các quy tắc và biện pháp an toàn thích hợp cho việc sử dụng AI.

Ai đã ký tuyên bố và nội dung chính là gì?

Những người ký tên bao gồm Eric Schmidt (cựu CEO Google), Reid Hoffman (đồng sáng lập LinkedIn), các nhà kinh tế đoạt giải Nobel như Joseph Stiglitz, Daron Acemoglu và Simon Johnson. Ngoài ra còn có Jeff Dean (lãnh đạo bộ phận AI của Google), Jack Clark (đồng sáng lập Anthropic) và Sarah Friar (CFO của OpenAI). Tuyên bố có tựa đề 'Hãy hành động ngay bây giờ' chỉ ra rằng AI có thể trở nên 'mạnh mẽ vượt bậc' trong vòng 10 năm tới, mang đến những thay đổi kinh tế chưa từng có, có thể vượt qua cuộc cách mạng công nghiệp, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ mất việc làm quy mô lớn.

Tác động của AI đến thị trường lao động hiện tại ra sao?

Hiện tại, AI tạo sinh đã tự động hóa một số công việc cổ trắng như lập trình, chăm sóc khách hàng, tiếp thị và nghiên cứu. Tuy nhiên, bằng chứng cho thấy AI chưa trực tiếp gây ra mất việc làm trên diện rộng. Các nghiên cứu gần đây từ Harvard Business School, INSEAD và Đại học Toronto chỉ ra rằng các startup được đầu tư mạo hiểm đang giảm tuyển dụng lao động trẻ, thay vào đó tuyển dụng nhân tài giàu kinh nghiệm, do chuyển sang các nhóm nhỏ hơn sử dụng AI. Trong khi đó, một nghiên cứu của IMF cho thấy AI vẫn chỉ được một bộ phận lao động sử dụng, chưa lan rộng ra toàn bộ thị trường lao động.

Cảnh báo từ các chuyên gia về tương lai việc làm

Dario Amodei, CEO của Anthropic, dự đoán rằng trong vòng 5 năm tới, AI có thể khiến tới một nửa số công việc cổ trắng dành cho lao động trẻ biến mất. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng AI sẽ không thay thế hoàn toàn con người mà sẽ tự động hóa các tác vụ lặp đi lặp lại, tăng năng suất và tạo ra nhu cầu về kỹ năng mới, từ đó thay đổi bản chất công việc. Tuyên bố kêu gọi các nhà kinh tế, nhà hoạch định chính sách và lãnh đạo công nghệ cần hiểu rõ tác động kinh tế của AI và thiết lập các cơ chế, quy định cần thiết để hướng AI bổ trợ cho con người và mang lại lợi ích cho toàn xã hội.

Ảnh: 51581 / Pixabay