Người dùng đổi máy mỗi 1–2 năm nên thuê smartphone thay vì mua đứt vì chi phí có thể tương đương hoặc thấp hơn, nhưng nếu giữ máy từ 3–5 năm thì mua thẳng vẫn tối ưu hơn. Theo TechCrunch, chu kỳ thay smartphone toàn cầu dự kiến kéo dài lên 4 năm trong 2026, so với 3,5 năm của 2025.
Apple, Samsung và nhiều hãng khác đang đặt cược vào mô hình cho thuê, thuê bao và cam kết thu lại máy cũ để thúc đẩy người dùng nâng cấp thường xuyên hơn. Tuần này, Apple ra mắt chương trình Apple Upgrade tại Mỹ, hợp tác với Klarna, cho phép khách hàng thuê iPhone, Mac, iPad hoặc Apple Watch theo tháng với tùy chọn nâng cấp, trả lại hoặc mua đứt. Trong cuộc gọi báo cáo lợi nhuận hôm thứ Năm (30/7), CEO Tim Cook nói chương trình giúp khách hàng muốn nâng cấp theo lịch trình thường xuyên dễ tiếp cận sản phẩm mới, đồng thời nhấn mạnh giá trị bán lại cao của Apple phù hợp với mô hình thuê. Samsung cũng đã triển khai Galaxy Forever tại Ấn Độ, kết hợp trả góp và cam kết thu lại máy cũ cho dòng Galaxy cao cấp.
Vì sao người dùng giữ điện thoại lâu hơn?
Người dùng đang ngày càng giữ smartphone lâu hơn do giá máy tăng, chi phí linh kiện như bộ nhớ tăng cao và những cải tiến phần cứng chỉ mang tính tăng dần, khiến các thiết bị cũ vẫn đủ dùng. Counterpoint Research dự báo chu kỳ thay máy trung bình toàn cầu sẽ kéo dài lên 4 năm trong 2026, so với 3,5 năm của 2025.
Tại Mỹ, người dùng smartphone cao cấp hiện giữ máy trung bình 42 tháng, tăng so với mức 38–40 tháng của các năm trước, theo IDC. Điều này khiến các nhà sản xuất phải tìm cách mới để kích thích nhu cầu mua máy mới.
Khi nào nên thuê smartphone, khi nào nên mua?
Matt Schulz, chuyên gia tài chính tiêu dùng tại LendingTree, nói với TechCrunch rằng thuê bao không dành cho tất cả mọi người, nhưng có thể hợp lý với người thường xuyên nâng cấp. Ngược lại, người giữ máy từ 3–5 năm thường mua đứt tốt hơn so với trả phí thuê bao dài hạn.
| Đối tượng | Lựa chọn khuyến nghị | Lý do |
|---|---|---|
| Người nâng cấp mỗi 1–2 năm | Thuê smartphone | Chi phí có thể tương đương hoặc thấp hơn mua đứt rồi bán lại, nhất là với bản dung lượng cao |
| Người giữ máy 3–5 năm | Mua đứt | Thường tối ưu hơn về tài chính so với trả phí thuê dài hạn |
Max Weinbach, chuyên gia phân tích tại Creative Strategies, nhấn mạnh đây là chương trình nâng cấp thông qua hình thức thuê, người dùng dự kiến trả máy sau 12–36 tháng. Theo phân tích của ông, người đã quen đổi máy thường xuyên có thể trả chi phí tương đương hoặc đôi khi thấp hơn so với mua đứt và bán lại sau đó.
Apple, Samsung và các startup đang đẩy mạnh mô hình thuê bao
Navkendar Singh, phó chủ tịch nghiên cứu mảng thiết bị của IDC, cho rằng động lực thực sự không phải là rút ngắn chu kỳ nâng cấp mà là bảo vệ biên lợi nhuận và giữ chân khách hàng khi áp lực giá tăng. Nabila Popal, giám đốc nghiên cứu cấp cao của IDC, lưu ý chính sách trả góp 36 tháng không lãi suất và chương trình đổi máy cũ trị giá tới 1.100 USD đã giúp Apple và Samsung chiếm hơn 80% thị trường smartphone Mỹ.
Không chỉ Apple và Samsung, nhiều công ty khởi nghiệp cũng tham gia cuộc chơi. BytePe, nền tảng cung cấp gói thuê bao cho smartphone tại Ấn Độ, cho biết hơn 80% khách hàng chọn thuê bao thay vì mua đứt hoặc trả góp theo kế hoạch EMI truyền thống. CEO Jayant Jha cho biết khách hàng điển hình là dân văn phòng trẻ muốn dùng máy cao cấp mà không cần trả toàn bộ chi phí ban đầu.
Tại châu Âu, Raylo (Anh) và Grover (Đức) đã xây dựng mô hình kinh doanh cho thuê smartphone và thiết bị điện tử theo tháng. IDC đánh giá chương trình Apple Upgrade có thể tác động lớn hơn đến doanh số Mac thay vì iPhone, vì nó giúp mở rộng các lựa chọn tài chính hơn là thay đổi cách người Mỹ mua smartphone.
Tarun Pathak, giám đốc nghiên cứu tại Counterpoint Research, nhận định mục tiêu chính của các hãng là tăng giá trị khách hàng trong dài hạn, tạo chu kỳ nâng cấp có thể dự đoán và đảm bảo nguồn máy cũ cho thị trường tân trang. Tuy nhiên, ông tin rằng trả góp vẫn là công cụ quan trọng hơn để cải thiện khả năng chi trả.
Mandeep Manocha, CEO của Cashify, nền tảng trao đổi và tân trang smartphone tại Ấn Độ, cho rằng mua đứt, thuê bao và cho thuê sẽ song song tồn tại. “Sẽ có sự chuyển dịch tự nhiên từ sở hữu hoàn toàn sang thuê bao, nhưng đó là chặng đường dài”, ông nói.
Ý nghĩa với người đọc Việt Nam
Với người dùng Việt Nam, xu hướng thuê smartphone có thể chưa phổ biến, nhưng việc hiểu rõ chi phí giữa mua và thuê sẽ giúp đưa ra quyết định hợp lý khi các hãng mở rộng mô hình này. Samsung, thương hiệu có nhà máy sản xuất điện thoại lớn tại Việt Nam, đã áp dụng chương trình thu lại máy cũ ở Ấn Độ, cho thấy tiềm năng áp dụng tại các thị trường mới nổi. Người dùng nên cân nhắc tần suất nâng cấp và tổng chi phí sở hữu trước khi lựa chọn hình thức sở hữu smartphone.
Theo TechCrunch
Ảnh: Rickie-Tom Schünemann / Pexels
