Khoảng 150 cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (drone) của Ukraine đã nhắm vào các xe chở nhiên liệu, xe tải và phương tiện quân sự Nga trên các tuyến đường huyết mạch nối với Crimea và vùng lãnh thổ Ukraine bị chiếm đóng ở phía Nam, theo phân tích của chuyên gia Pháp Clément Molin, nhóm tình nguyện Geo Confirmed và đội điều tra nguồn mở của CNN. Phần lớn các cuộc tấn công diễn ra từ đầu tháng 5/2026, với tần suất gia tăng nhắm vào các cảng và tàu thuyền.

Drone Ukraine tấn công hậu cần Nga với tầm bay 300 km

Các drone tầm trung do Ukraine sản xuất hoàn toàn trong nước, có tầm bay từ 50 đến 300 km, được thiết kế để phá vỡ chuỗi hậu cần của quân đội Nga. Trong số đó có các mẫu FP-2 và Behemoth, đạt tốc độ 180 km/h và mang đầu đạn nặng 70 kg. Theo ông Molin, Ukraine đã có đủ phương tiện để phát động chiến dịch drone quy mô lớn nhằm cắt đứt Crimea khỏi các tuyến tiếp tế chính, gây phức tạp cho hậu cần Nga trên toàn bộ mặt trận.

Lực lượng Hệ thống Không người lái Ukraine (bộ phận quân sự phụ trách các chiến dịch drone) cho biết số lượng nhiệm vụ tấn công tầm trung đã tăng gấp 28 lần trong năm qua. Mục tiêu là làm suy giảm khả năng tấn công của Nga, tạo ra các vấn đề hậu cần và tiếp tế “không thể khắc phục”, đồng thời phá hủy hệ thống phòng không Nga ở các vùng chiếm đóng để mở “hành lang” cho các drone tầm xa của Ukraine.

Ba tuyến đường huyết mạch bị phong tỏa, Crimea thiếu nhiên liệu

Các cuộc tấn công đã khiến nhiều tuyến đường giữa Nga và các vùng lãnh thổ Ukraine bị chiếm đóng trở nên nguy hiểm, dẫn đến tình trạng thiếu nhiên liệu và đạn dược cho quân Nga ở mặt trận phía Nam. Đoạn video định vị địa lý cho thấy xa lộ nối Crimea với thành phố Melitopol (bị chiếm từ những ngày đầu chiến tranh) đầy rẫy xe tải và xe chở nhiên liệu bị cháy. Bán đảo Crimea cũng bị thiếu nhiên liệu triền miên.

Theo chuyên gia Mick Ryan, cựu sĩ quan quân đội Australia, drone Ukraine đã giành quyền kiểm soát trên không đối với ba xa lộ chạy dọc bờ biển dẫn đến Crimea. Một blogger quân sự Nga thừa nhận: “Xe chở dầu và xe tải thường xuyên bị đốt cháy. Các kết nối nối bán đảo với đất liền đang bị cắt đứt từng cái một.”

Chiến dịch 'phong tỏa hậu cần' mở rộng 'vùng giết chết'

Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov mô tả chiến dịch này là “phong tỏa hậu cần” nhằm “phá hủy có hệ thống năng lực của Nga” ở sâu sau chiến tuyến, tước đi khả năng tiến hành các chiến dịch tấn công tích cực. Ông tuyên bố: “Kẻ thù sẽ không còn cảm thấy an toàn, ngay cả ở khoảng cách xa so với đường tiếp xúc.”

Nghiên cứu của ông Molin cho thấy Ukraine đã mở rộng “vùng giết chết” lên tới 300 km từ tiền tuyến, với hàng trăm cuộc tấn công. Các drone cảm tử bay dọc các tuyến đường chính nhắm vào hậu cần Nga, đặc biệt là xe chở nhiên liệu và thiết bị quân sự, đã đạt hiệu quả cao. Kể từ tháng 1/2026, 20 đoàn tàu (nhiều đoàn chở nhiên liệu) đã bị tấn công trên toàn mặt trận.

Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) ghi nhận các video định vị địa lý trong tháng 5/2026 cho thấy quân Ukraine đã tấn công ít nhất 35 xe tải và phương tiện Nga gần các xa lộ ở Crimea và các khu vực phía Nam Ukraine. Cây cầu quan trọng nối Crimea với đất liền qua làng Chonhar đã bị drone Ukraine tấn công nhiều lần, tạo ra các lỗ thủng lớn trên mặt cầu. Chính quyền thân Nga ở Kherson thừa nhận cầu Chonhar và các cầu khác bị hư hại, giao thông nhiều lần bị đình trệ, các cầu phao thay thế không hiệu quả.

Hệ thống phòng không Nga dường như không thể đối phó với mối đe dọa này. Lưu lượng vận tải qua cầu Chonhar đã giảm 71% chỉ trong hai tuần của tháng 5/2026, theo chỉ huy lực lượng drone Ukraine Robert Provdi. Quân đội Ukraine cho biết Nga đã chuyển hướng sang một tuyến đường thay thế qua thành phố Armyansk, nhưng tuyến này cũng bị tấn công. Đại tá Dmytro Filatov, chỉ huy Trung đoàn Xung kích Độc lập số 1 Ukraine, cho biết khoảng 50 xe đã tập trung tại đó và bị tấn công.

Các cuộc tấn công liên tục khiến cầu Kerch (nối Nga với Crimea qua eo biển Kerch) trở thành huyết mạch quan trọng hơn. Chuyên gia Rob Lee nhận định các cuộc tấn công của Ukraine đã làm tăng tầm quan trọng của cầu Kerch trong việc tiếp tế cho Crimea, và ông dự đoán Ukraine sẽ cố gắng tấn công cầu này bằng drone hoặc tên lửa nội địa.

Nga mất kiểm soát các tuyến đường bộ, Ukraine siết vòng vây

Một số xa lộ từ Nga vào lãnh thổ Ukraine bị chiếm đóng đã bị cấm đối với giao thông quân sự do mối đe dọa từ drone tầm trung. Chính quyền thân Nga ở Luhansk đã đình chỉ giao thông trên hai xa lộ từ Belgorod và Rostov-on-Don (Nga), vốn là huyết mạch tiếp tế cho quân đội và vùng chiếm đóng, với lý do các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng giao thông ngày càng thường xuyên.

Ukraine cũng bắt đầu tấn công cảng Mariupol, một trung tâm chiến lược và công nghiệp trên biển Azov. Lực lượng Vệ binh Quốc gia Ukraine, công bố video các cuộc tấn công bằng drone vào khu vực cảng trong tháng 5/2026, cho biết cảng đã “bị cắt điện hoàn toàn” và hậu cần của Nga bị “cản trở nghiêm trọng”.

Các blogger quân sự Nga bày tỏ sự bất bình trước phản ứng chậm chạp của Bộ Quốc phòng Nga. Một blogger nổi tiếng mang tên “Two Majors” viết: “Chiến dịch của Ukraine nhắm vào các nhà máy lọc dầu ở phía Nam, gây ra vấn đề về nhiên liệu và hậu cần, và giờ đây kẻ thù đang làm tê liệt hàng không dân sự bằng các đoàn drone.” Việc gián đoạn liên lạc vệ tinh Starlink giữa các lực lượng Nga cũng góp phần hỗ trợ chiến dịch của Ukraine.

Tuy nhiên, các nhà phân tích, kể cả trong quân đội Ukraine, thừa nhận ưu thế này có thể không kéo dài. ISW nhận định Ukraine có “cơ hội duy nhất và có giới hạn về thời gian” để khai thác đà tiến hiện tại khi quân Nga còn yếu. Dù vậy, chuyên gia Ryan cho rằng ba cấp độ drone của Ukraine (trên chiến trường, chống lại tuyến tiếp tế và sâu trong lãnh thổ Nga) đang gia tăng áp lực lên quân Nga, làm suy yếu khả năng tấn công và định hình chiến trường cho các chiến dịch tấn công trong tương lai.

Theo CNN Arabic

Ảnh: SHOX ART / Pexels