Sản lượng cà phê nhân xanh của Việt Nam niên vụ 2026/27 được dự báo đạt 32,5 triệu bao (60 kg/bao), tăng 2,5% so với niên vụ 2025/26, theo báo cáo thường niên mới nhất của Cơ quan Dịch vụ Nông nghiệp Nước ngoài thuộc Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA FAS). Con số này cao hơn mức 31,7 triệu bao của niên vụ 2025/26 và 29 triệu bao của niên vụ 2024/25, đánh dấu năm thứ ba liên tiếp sản lượng tăng.

Sản lượng robusta tăng, arabica giảm nhẹ

Sản lượng robusta dự kiến đạt 31,4 triệu bao, tăng 3% so với 30,5 triệu bao của niên vụ trước, trong khi sản lượng arabica giảm từ 1,2 triệu bao xuống còn 1,1 triệu bao. Diện tích thu hoạch robusta dự báo mở rộng lên 644.000 ha, tăng 2,2% so với 630.200 ha của năm trước. Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam (MAE) ước tính tổng diện tích cà phê cả nước khoảng 730.000 ha. Theo USDA FAS, các diện tích tái canh và phục hồi từ chương trình tái canh cà phê giai đoạn 2021-2023 đang bước vào giai đoạn sản xuất ổn định, năng suất cao, góp phần nâng sản lượng.

Xuất khẩu tăng nhờ giải phóng hàng tồn kho

Xuất khẩu cà phê niên vụ 2026/27 dự báo đạt 28,95 triệu bao, tăng 1,6% so với 28,5 triệu bao của niên vụ 2025/26 và 25,2 triệu bao của niên vụ 2024/25. Trong đó, xuất khẩu cà phê nhân xanh dự kiến đạt 25,4 triệu bao, cà phê hòa tan và rang xay đạt 3,55 triệu bao. Riêng nửa đầu niên vụ 2025/26, Việt Nam đã xuất khẩu khoảng 15,7 triệu bao, tăng 27,5% so với cùng kỳ năm trước. Các thị trường truyền thống như Đức, Italy, Mỹ, Tây Ban Nha, Nga và Nhật Bản dẫn đầu, trong khi các thị trường châu Á mới nổi như Ấn Độ, Campuchia, Thái Lan và Trung Quốc cũng tăng mua. Giá xuất khẩu bình quân nửa đầu niên vụ 2025/26 đạt 5.127 USD/tấn, giảm 9% so với cùng kỳ; đến tháng 3/2026, giá xuất khẩu còn 4.553 USD/tấn, giảm 22% so với tháng 3/2025. Giá robusta nội địa tại Tây Nguyên bình quân nửa đầu niên vụ đạt 102.800 VND/kg, giảm 16% so với cùng kỳ. USDA FAS cho biết các nhà môi giới, trung gian và xuất khẩu đang đẩy nhanh giải phóng hàng tồn kho do lo ngại giá có thể giảm thêm, trong khi một số nông dân vẫn tiếp tục giữ cà phê chờ giá tốt hơn.

Chi phí sản xuất tăng và rủi ro thời tiết

Viện Khoa học Kỹ thuật Nông Lâm nghiệp Tây Nguyên ước tính khoảng 30% diện tích cà phê cả nước có độ tuổi từ 20 năm trở lên, cần tái canh hoặc phục hồi để duy trì năng suất và chất lượng. Giá cao đã khuyến khích sản xuất, nhưng báo cáo cũng chỉ ra rủi ro từ việc lạm dụng phân bón và tưới tiêu. Nông dân địa phương cho biết chi phí phân bón và nhiên liệu tăng khoảng 30% so với năm trước, trong khi chi phí lao động tăng 33%. Về thời tiết, USDA FAS cho biết lượng mưa tại các tỉnh Tây Nguyên từ tháng 1 đến tháng 3/2026 thấp hơn mức bình thường, đồng thời dẫn các dự báo khí hậu trước đó của Mỹ cho thấy xác suất cao xuất hiện hiện tượng El Niño vào giữa năm 2026 và kéo dài đến cuối năm.

Chất lượng và tiêu thụ nội địa tăng

USDA FAS nhận định Việt Nam đang chuyển dịch từ xuất khẩu theo khối lượng sang hướng đến chất lượng cao hơn và cà phê có truy xuất nguồn gốc. Khoảng 40% diện tích cà phê cả nước có chứng nhận bền vững như Rainforest Alliance, Fairtrade, 4C và UTZ, trong khi MAE và các nhà xuất khẩu đang nỗ lực tuân thủ quy định chống phá rừng của Liên minh châu Âu. Tiêu thụ nội địa dự kiến đạt 5 triệu bao, tăng 2%, được hỗ trợ bởi tầng lớp trung lưu ngày càng lớn, du lịch, pha chế tại nhà, cà phê đặc sản và người tiêu dùng trẻ ưa chuộng robusta, arabica chất lượng cao và các định dạng pha chế hiện đại.

Theo Daily Coffee News by Roast Magazine

Ảnh: Michael Burrows / Pexels