Phó giáo sư, Tiến sĩ Piya Kittipadakul, Chủ tịch Hiệp hội Cải tiến và Nhân giống Cây trồng Thái Lan, cảnh báo rằng công nghệ Gene Editing (GEd) là chìa khóa để nâng cao năng lực cạnh tranh cho ngành nông nghiệp nước này. Tuy nhiên, nếu Thái Lan tiếp tục e ngại công nghệ, nước này có thể mất cơ hội vào tay Việt Nam và Philippines, những quốc gia đang tiến nhanh trong lĩnh vực này.

GEd khác GMO như thế nào?

Theo ông Piya, điểm khác biệt cốt lõi giữa GEd và GMO (sinh vật biến đổi gen) nằm ở bản chất khoa học. GMO là kỹ thuật đưa DNA từ một sinh vật khác vào cây trồng, ví dụ như đưa gen của sứa vào thực vật. Trong khi đó, GEd, theo định nghĩa của luật Thái Lan, không để lại bất kỳ DNA ngoại lai nào. Kỹ thuật này chỉ chỉnh sửa các base có sẵn trong cây, khiến một số gen ngừng hoạt động hoặc hoạt động hiệu quả hơn, tương tự như đột biến tự nhiên nhưng có độ chính xác cao.

Lợi ích kinh tế từ GEd: Giảm thời gian, tăng năng suất

Ông Piya nhấn mạnh rằng GEd có thể giải quyết vấn đề năng suất thấp kéo dài của nông nghiệp Thái Lan. Ví dụ điển hình là giống sắn Waxy (sắn nếp). Với phương pháp lai tạo truyền thống, phải mất gần 10 năm mới có được giống mong muốn, và thường gặp vấn đề năng suất thấp. Nhờ GEd, các nhà nghiên cứu có thể can thiệp trực tiếp vào gen kiểm soát tinh bột Waxy trên giống sắn có năng suất cao, rút ngắn thời gian đáng kể. Điều này giúp Thái Lan giảm chi phí sản xuất, tăng khả năng xuất khẩu, đặc biệt trong lĩnh vực tinh bột và thực phẩm toàn cầu.

Thách thức: Thiếu nhân lực và sự e ngại của xã hội

Mặc dù Thái Lan đã ban hành thông tư cho phép sử dụng công nghệ GEd, nhờ sự thúc đẩy của cựu Bộ trưởng Nông nghiệp Thammanat Prompao, nhưng nước này vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Sự hiểu lầm trong xã hội về GEd, cũng như tình trạng thiếu hụt nhân lực nghiêm trọng, là những rào cản lớn. Hiện cả nước chỉ có chưa đến 20 nhà nghiên cứu thực sự chuyên sâu về GEd. Ông Piya cho rằng, nếu Thái Lan muốn trở thành quốc gia phát triển, cần phải đặt khoa học lên trên cảm tính và chính trị. Công nghệ GEd không phải là 'thuốc tiên' cho mọi vấn đề, nhưng nó có thể giúp giải quyết các bệnh dịch như bệnh khảm lá sắn một cách chính xác và nhanh chóng hơn so với phương pháp cải tạo truyền thống.

“Sự an toàn khác với nỗi sợ hãi. Hàng ngày chúng ta tiêu thụ sản phẩm từ công nghệ này, nhưng lại sợ tự trồng chúng. Chúng ta phải vượt qua nỗi sợ bằng kiến thức đúng đắn – đó là cách duy nhất để nông nghiệp Thái Lan tồn tại trong thời đại công nghệ thay đổi thế giới”, ông Piya kết luận.

Theo thansettakij

Ảnh: Gustavo Fring / Pexels