Các nhà đầu tư chứng khoán Mỹ vừa nhận được tin xấu từ Cục Dự trữ Liên bang (Fed). Theo biểu đồ dot plot công bố sau cuộc họp tháng 6, 50% quan chức Fed hiện tin rằng ít nhất một lần tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm sẽ cần thiết trong năm 2026, tăng từ mức 0% hồi tháng 3. Khoảng một phần ba quan chức Fed dự kiến ít nhất hai lần tăng lãi suất trong năm nay. Điều này đánh dấu sự khởi đầu của chu kỳ tăng lãi suất thứ năm kể từ năm 1999, và bốn chu kỳ trước đó thường trùng với thị trường giá xuống (bear market).
Lãi suất tăng: Nguy cơ điều chỉnh giảm cho S&P 500 và Nasdaq
Lịch sử cho thấy, sau lần tăng lãi suất đầu tiên trong một chu kỳ thắt chặt, chỉ số S&P 500 và Nasdaq Composite thường giảm trung bình lần lượt 10% và 15% tại một thời điểm nào đó trong ba tháng tiếp theo. Trong một trường hợp, Nasdaq thậm chí đã giảm hơn 20%, rơi vào thị trường giá xuống. Kể từ tháng 6/2025, S&P 500 và Nasdaq đã tăng lần lượt 20% và 27%, phần lớn nhờ sự hào hứng xoay quanh cổ phiếu trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy nhiên, với lạm phát gia tăng gần đây, kỳ vọng của thị trường đã thay đổi.
Nguyên nhân: Lạm phát tăng và tác động từ thuế quan, giá dầu
Vào tháng 12/2025, Fed đã hạ lãi suất chuẩn xuống 3,5%-3,75%, cắt giảm 0,25 điểm phần trăm. Khi đó, thị trường dự kiến ít nhất hai lần cắt giảm lãi suất nữa trong năm 2026, theo công cụ FedWatch của CME Group. Nhưng lạm phát tăng tốc gần đây đã thay đổi kỳ vọng. Các chiến lược gia của Goldman Sachs cho rằng con đường tự nhiên nhất của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) là trì hoãn cắt giảm thêm cho đến khi tác động của thuế quan, giá dầu cao hơn và các hiệu ứng từ chiến tranh ở Trung Đông, cũng như nhu cầu AI giảm bớt.
Tác động kép: Định giá và chi phí vay
Warren Buffett tin rằng lãi suất, đặc biệt là lãi suất trái phiếu kho bạc, là biến số quan trọng nhất quyết định định giá thị trường chứng khoán theo thời gian. Lãi suất thấp thường làm cổ phiếu hấp dẫn hơn, trong khi lãi suất cao có xu hướng làm cổ phiếu kém hấp dẫn. Tác động trực tiếp là nén bội số định giá: lãi suất cao hơn làm giảm giá trị hiện tại của thu nhập tương lai. Tác động gián tiếp là chi phí vay cao hơn, làm chậm đầu tư kinh doanh và chi tiêu tiêu dùng, từ đó làm chậm tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp. Hiện tại, S&P 500 đang giao dịch ở mức 20,1 lần thu nhập dự phóng, cao hơn mức trung bình 10 năm là 19.
Dự báo: Biến động gia tăng, nhưng chưa chắc chắn
Mặc dù vậy, các nhà kinh tế của Morgan Stanley tin rằng Fed sẽ giữ lãi suất ổn định trong những tháng còn lại của năm 2026 khi lạm phát hạ nhiệt nhanh hơn dự kiến. Tuy nhiên, các nhà đầu tư nên chuẩn bị cho sự biến động. Lãi suất cao hơn càng trở nên khả thi khi lạm phát kéo dài, và việc tăng lãi suất có thể dễ dàng đẩy thị trường chứng khoán vào điều chỉnh, đặc biệt khi định giá đã ở mức cao.
Theo The Motley Fool
Ảnh: Jakub Zerdzicki / Pexels
