Kể từ thương vụ gia đình Glazer mua lại Manchester United năm 2005, người Mỹ đã dần kiểm soát 11 trong số 20 câu lạc bộ (CLB) Ngoại hạng Anh hiện tại. Sự quan tâm không chỉ dừng lại ở các đội bóng lớn mà còn lan xuống các hạng đấu thấp hơn, với sự tham gia của những ngôi sao giải trí như Ryan Reynolds, Rob McElhenney (Wrexham) và Snoop Dogg (Swansea City).
FSG và Liverpool: Bài học kinh điển về lợi nhuận
Tháng 10/2010, Fenway Sports Group (FSG) của John W. Henry đã mua lại Liverpool FC với giá 300 triệu bảng, khi CLB đang đứng bên bờ vực phá sản. Gần 16 năm sau, FSG chuẩn bị thu về khoản lợi nhuận khổng lồ khi đàm phán bán cổ phần thiểu số cho tập đoàn do tỷ phú Ấn-Anh Amit Bhatia dẫn đầu. Thỏa thuận này định giá Liverpool ở mức 6 tỷ USD, phản ánh sự hồi sinh ngoạn mục dưới thời FSG: 2 chức vô địch Ngoại hạng Anh và 1 Champions League.
Chiến lược khai thác sự kém hiệu quả
Theo các chuyên gia tài chính thể thao, người Mỹ bị hấp dẫn bởi sự kém hiệu quả trong vận hành của các CLB Anh. CLB thường được điều hành vì người hâm mộ, không vì lợi nhuận. Deloitte cho biết chỉ 8 CLB Ngoại hạng Anh có lãi từ hoạt động trong mùa 2024/25, trong khi toàn giải lỗ trước thuế 948 triệu bảng (1,26 tỷ USD). Các chủ sở hữu mới có thể tối ưu hóa dòng thu nhập nhưng phải cân bằng để không làm mất lòng cổ động viên.
Khan hiếm và giá trị thương hiệu
"CLB bóng đá là tài sản hiếm, đặc biệt là ở Anh với lịch sử lâu đời nhất," Amber Pinto, đối tác tại Pinto Capital, nhận định. "Thể thao trực tiếp là thứ không thể thay thế bằng AI." Sự khan hiếm này đẩy giá trị các đội bóng lên cao. Liverpool chỉ là một ví dụ; Kieran Maguire, phó giáo sư tài chính bóng đá tại Đại học Liverpool, gọi mức 6 tỷ USD là "không quá đắt" trong bối cảnh thị trường hiện tại, phản ánh sự sẵn sàng của giới siêu giàu.
Doanh thu truyền hình: Cỗ máy in tiền
Doanh thu truyền hình là nguồn sống của các CLB. Mùa 2024-25, các CLB Ngoại hạng Anh thu về hơn 3,3 tỷ bảng từ bản quyền truyền hình, chiếm 50% tổng thu nhập. Số tiền được chia đều (50%), theo thứ hạng (25%) và số trận phát sóng (25%). Các nhà đầu tư Mỹ nhìn thấy tiềm năng tăng trưởng từ các nền tảng phát trực tuyến như Amazon Prime.
Chu kỳ thương vụ đang trưởng thành
Theo Pinto Capital, chu kỳ thương vụ đang "trưởng thành" sau thời kỳ nóng bỏng. Câu chuyện Wrexham của Ryan Reynolds là chất xúc tác đưa bóng đá trở thành một lớp tài sản riêng. "Có cơ quan quản lý bóng đá lần đầu tiên, các tổ chức tài chính và truyền thông tham gia, và bóng đá giờ đây là sản phẩm toàn cầu có thể xuất khẩu," Pinto nói. Dù vậy, Maguire cảnh báo: cổ phiếu của Manchester United chỉ tăng 30% trong 5 năm, trong khi Juventus giảm gần 70%.
Ý nghĩa với người đọc Việt Nam
Người hâm mộ bóng đá Việt Nam, vốn yêu thích Ngoại hạng Anh, sẽ chứng kiến các CLB mình yêu thích ngày càng chịu ảnh hưởng từ chiến lược kinh doanh kiểu Mỹ. Việc các tỷ phú Mỹ đổ tiền vào các đội bóng có thể dẫn đến những thay đổi về chuyển nhượng, thương hiệu và thậm chí là lịch thi đấu, tác động trực tiếp đến trải nghiệm xem bóng đá của khán giả Việt.
Theo CNBC
Ảnh: fietzfotos / Pixabay
