Ngày 25/3, bồi thẩm đoàn tại Los Angeles đã tuyên Meta và Google phải bồi thường 6 triệu USD cho nguyên đơn Kaley (tên viết tắt KGM) vì thiết kế Instagram và YouTube gây nghiện, có chủ ý gây hại đến sức khỏe tâm thần của trẻ em. Trong đó, Meta chịu 70% trách nhiệm, Google chịu phần còn lại. Khoản bồi thường bao gồm 3 triệu USD thiệt hại thực tế và 3 triệu USD thiệt hại trừng phạt vì hành vi 'có ác ý, áp bức hoặc gian lận'. Đây là lần đầu tiên các công ty mạng xã hội bị kết tội dựa trên thiết kế cố hữu của nền tảng, thay vì nội dung do người dùng đăng tải.
Chiến thuật AI độc đáo của luật sư Mark Lanier
Mark Lanier, luật sư chính của vụ kiện, đã sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để đối phó với các đối thủ sở hữu AI riêng (Gemini của Google và Meta AI). Ông thuê công ty BoodleBox tạo một AI tùy chỉnh kết hợp Gemini, Claude, ChatGPT và các mô hình khác. AI này được dùng để mô phỏng từng thành viên bồi thẩm đoàn dựa trên hồ sơ nhân khẩu học và tâm lý thu thập được, cho phép Lanier thử nghiệm các lập luận trước khi trình bày trước tòa. Mỗi ngày, ông nhập biên bản phiên tòa vào AI để hỏi: 'Bồi thẩm viên số 11 nghĩ gì về nhân chứng?', 'Bồi thẩm viên số 7 thấy điều gì quan trọng?' – giúp ông điều chỉnh chiến thuật kịp thời.
Vụ kiện mang tính bước ngoặt: 'Khoảnh khắc thuốc lá' của Big Tech
Kaley, nay 20 tuổi, cho biết cô nghiện YouTube từ năm 6 tuổi và Instagram từ năm 9 tuổi, dẫn đến rối loạn hình ảnh cơ thể, lo âu và trầm cảm. Snapchat và TikTok đã dàn xếp ổn thỏa trước khi xét xử với số tiền không được tiết lộ. Vụ kiện này được xem là 'khoảnh khắc thuốc lá' đối với Big Tech, tương tự các vụ kiện ngành thuốc lá trước đây. Luật sư Lanier, người từng thắng kiện Johnson & Johnson với khoản bồi thường 4,69 tỷ USD (giảm còn 2,12 tỷ USD sau kháng cáo) và giành 260 triệu USD từ các nhà sản xuất opioid, gọi đây là 'cuộc chiến thần thánh'. Ông tin rằng các công ty công nghệ đã lợi dụng người yếu thế để làm giàu.
Hơn 2.000 vụ kiện đang chờ phía trước
Ngay sau phán quyết, hơn 2.000 vụ kiện tương tự đã được đệ trình chống lại các công ty mạng xã hội, cáo buộc họ thiết kế sản phẩm gây nghiện có chủ ý, gây hại cho sức khỏe tâm thần trẻ em. Cựu nhân viên Facebook Frances Haugen ước tính Meta có thể phải bồi thường tới 1.000 tỷ USD, nhưng Lanier cho rằng con số thực tế có thể lên tới 'hàng chục tỷ USD'. Ông nhấn mạnh: 'Các chính trị gia sẽ không bao giờ buộc những người này chịu trách nhiệm. Thứ duy nhất họ sợ là bồi thẩm đoàn.'
Chi tiết gây tranh cãi: Kính thông minh Meta Ray-Ban tại tòa
Ngày 18/2, khi Mark Zuckerberg bước vào phòng xử án với đoàn tùy tùng đeo kính thông minh Meta Ray-Ban, nhiều người đã cười. Luật sư Lanier cho rằng đây không phải quảng cáo sản phẩm mà là hành động giám sát kỹ thuật số nhằm xác định danh tính bồi thẩm đoàn vốn được giấu tên. Ông đã kháng nghị lên thẩm phán, và đoàn tùy tùng buộc phải thề không chụp ảnh rồi tháo kính ra.
Theo The Guardian
Ảnh: KATRIN BOLOVTSOVA / Pexels
