Một đợt nắng nóng lớn đang quét qua nước Mỹ, gây căng thẳng nghiêm trọng cho lưới điện và nguồn nước của quốc gia, đồng thời thử thách sự ủng hộ của công chúng đối với sự mở rộng nhanh chóng của các trung tâm dữ liệu AI, vốn tiêu thụ lượng lớn điện và nước. Đợt nắng nóng diễn ra trong bối cảnh Mỹ đang chạy đua xây dựng hàng nghìn trung tâm dữ liệu AI mới để hỗ trợ sự phát triển vượt bậc của trí tuệ nhân tạo. Các công ty tiện ích, cơ quan quản lý và nhà hoạch định chính sách ngày càng cảnh báo rằng tốc độ xây dựng đang vượt xa khả năng mở rộng cơ sở hạ tầng điện và nước của đất nước.

Áp lực lên lưới điện và nguồn nước

Các trung tâm dữ liệu hiện chiếm 4% nhu cầu điện của Mỹ. Theo Bộ Năng lượng Mỹ, con số này dự kiến sẽ tăng lên 9% vào năm 2030. Một trung tâm dữ liệu siêu quy mô điển hình cần từ 100 đến 300 megawatt điện, đủ để cung cấp cho 300.000 ngôi nhà ở Mỹ, tương đương một thành phố khoảng 750.000 người. Tổng cộng, các trung tâm dữ liệu của Mỹ tiêu thụ khoảng 176 terawatt-giờ điện mỗi năm, đủ để cung cấp cho khoảng 16 triệu ngôi nhà, tương đương dân số Canada hoặc California.

Nhu cầu nước tại các trung tâm dữ liệu cũng tăng cao trong thời kỳ nắng nóng vì hệ thống làm mát phải hoạt động liên tục để giữ cho máy chủ an toàn. Gần 80% lượng nước uống được sử dụng trong làm mát bị bốc hơi. Một trung tâm dữ liệu AI lớn có thể tiêu thụ tới 5 triệu gallon (18,9 triệu lít) nước mỗi ngày. Theo Viện Môi trường và Năng lượng, một trung tâm dữ liệu lớn có thể sử dụng lượng nước tương đương một thành phố 50.000 dân mỗi ngày.

Phản ứng của các nhà hoạch định chính sách

Trên khắp các khu vực chính trị, các nhà lập pháp đang kêu gọi tăng cường giám sát các trung tâm dữ liệu. Thống đốc Texas Greg Abbott đã kêu gọi cấm xây dựng trung tâm dữ liệu ở khu vực nông thôn. Về phía cánh tả, Thượng nghị sĩ Bernie Sanders và Hạ nghị sĩ Alexandria Ocasio-Cortez kêu gọi tạm dừng xây dựng các trung tâm dữ liệu mới. Theo một cuộc khảo sát gần đây của Gallup, 7/10 người Mỹ phản đối việc xây dựng trung tâm dữ liệu trong cộng đồng địa phương của họ, với một nửa trong số họ viện dẫn việc sử dụng quá mức tài nguyên, bao gồm điện và nước, là mối quan tâm chính.

Tác động của đợt nắng nóng hiện tại

Vòm nhiệt bao phủ phần lớn nước Mỹ đang thử thách hệ thống điện quốc gia vốn ngày càng chịu áp lực từ các hiện tượng thời tiết cực đoan. Arif Gasilov, đối tác phụ trách mảng tài nguyên thiên nhiên và môi trường xây dựng tại Gasilov Group, nhận định: “Các đợt nắng nóng đang cho thấy mô hình định vị và làm mát hiện tại được thiết kế cho điều kiện trung bình, và điều kiện trung bình đang biến mất dần”.

Trong điều kiện nhiệt độ bình thường, hệ thống làm mát của trung tâm dữ liệu chiếm tới 40% lượng điện sử dụng, nhưng con số này tăng lên khi nhiệt độ tăng cao. Các trung tâm dữ liệu cũng đang làm tăng nhiệt độ toàn cầu bằng cách tạo ra các “đảo nhiệt” xung quanh chúng. Một nghiên cứu của Đại học Cambridge cho thấy nhiệt độ tăng trung bình 2 độ C (3,6 độ F) và có thể lên tới 9,2 độ C (16,3 độ F) ở khu vực lân cận trung tâm dữ liệu.

Trên bờ biển phía đông nước Mỹ, PJM Interconnection, nhà điều hành lưới điện lớn nhất nước Mỹ, đã yêu cầu Bộ Năng lượng Mỹ ra lệnh cho các trung tâm dữ liệu chuyển sang máy phát điện dự phòng trong vòng 15 phút sau khi nhận được tín hiệu khẩn cấp. PJM, đơn vị vận hành lưới điện tại 13 bang và thủ đô Washington, cho biết điều đó sẽ giải phóng điện cho các khách hàng dân cư và thương mại.

Áp lực ngày càng gia tăng

Các công ty tiện ích trên khắp nước Mỹ đã cảnh báo rằng nhu cầu điện đang tăng lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ, phần lớn do các trung tâm dữ liệu AI, điện khí hóa giao thông và các cơ sở sản xuất mới thúc đẩy. Điều này buộc các công ty tiện ích phải trì hoãn việc đóng cửa các nhà máy điện cũ và đẩy nhanh đầu tư vào các đường dây truyền tải và phát điện mới.

Đầu năm nay, khoảng 50.000 khách hàng ở California gần Hồ Tahoe đã được yêu cầu tìm nhà cung cấp điện mới do nhu cầu gia tăng từ các trung tâm dữ liệu. Tại Virginia, hạt Henrico với 37 trung tâm dữ liệu đã yêu cầu các trường học hạn chế sử dụng điện. Virginia dẫn đầu cả nước về số lượng trung tâm dữ liệu với 398 cơ sở đang hoạt động và 287 cơ sở dự kiến xây dựng, tiếp theo là Texas với 296 cơ sở đang hoạt động và 170 cơ sở dự kiến.

Áp lực cũng đè nặng lên hệ thống nước. Hai phần ba số trung tâm dữ liệu mới được xây dựng hoặc đang phát triển kể từ năm 2022 nằm ở các khu vực đã thiếu nước. Tại Corpus Christi, Texas, nơi các quan chức lo ngại thành phố có thể sớm cạn nước uống, hiện có ba trung tâm dữ liệu. Một số hồ chứa của khu vực này đã dưới 10% dung tích do hạn hán kéo dài 5 năm qua. Theo báo Austin American-Statesman, các quan chức địa phương tin rằng một trung tâm dữ liệu dự kiến xây dựng ở một cộng đồng cách đó một giờ về phía bắc đã làm chậm kế hoạch cấp nước khẩn cấp cho thành phố ven biển Texas.

Theo Al Jazeera

Ảnh: ann_zima / Pixabay