Đầu tháng 6/2026, hàng loạt kế hoạch đầu tư khổng lồ vào cơ sở hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) được các tập đoàn công nghệ toàn cầu công bố. Alphabet, công ty mẹ của Google, thông báo tăng vốn 84,75 tỷ USD (khoảng 13,7 nghìn tỷ yên) để xây dựng trung tâm dữ liệu. SoftBank Group (SBG) cũng tiết lộ kế hoạch đầu tư 75 tỷ euro (khoảng 13,8 nghìn tỷ yên) vào Pháp cho đến năm 2031. Các khoản đầu tư này nhằm đáp ứng nhu cầu tính toán trung và dài hạn tăng vọt nhờ sự phổ biến của 'AI agent' – các tác nhân AI có khả năng tự động xử lý tác vụ.

60% dự án trung tâm dữ liệu AI chưa khởi công dù đã có vốn

Tuy nhiên, việc bổ sung vốn nhanh chóng đang va phải những rào cản vật lý như thiếu đất, thiếu điện và chậm trễ trong thu mua linh kiện, khiến tiến độ xây dựng bị đình trệ. Theo phân tích của JPMorgan (Mỹ) được Wall Street Journal trích dẫn, trong số các dự án trung tâm dữ liệu đặt mục tiêu hoàn thành vào năm 2027, hơn 60% vẫn chưa khởi công. Thêm 7% dự án đã bị chậm tiến độ.

Nguyên nhân: thiếu biến áp, tua-bin khí và thủ tục hành chính

Nguyên nhân chính đến từ khó khăn trong thu mua thiết bị điện như máy biến áp và tua-bin khí, thủ tục hành chính bị đình trệ, và sự chậm trễ trong cấp phép kết nối lưới điện. Nhu cầu điện tăng đột biến khiến các đơn vị vận hành lưới truyền tải và công ty điện lực phải thực hiện các thủ tục đánh giá tác động kết nối phức tạp hơn. Do đó, dù nguồn vốn khổng lồ từ Phố Wall được cung cấp, thời gian cần thiết để đưa thiết bị vào vận hành thực tế vẫn ngày càng kéo dài.

Google mua nhà máy điện, hợp tác quản lý nhu cầu để vượt 'bức tường năng lượng'

Để đối phó với 'bức tường năng lượng', các nhà vận hành đang tìm kiếm giải pháp riêng. Google đã mua lại Intersect Power, một công ty phát triển và vận hành các trang trại điện gió và điện mặt trời của Mỹ, với giá 4,75 tỷ USD (khoảng 770 tỷ yên), qua đó tự sở hữu nguồn điện. Ngoài ra, Google hợp tác với Voltus, công ty hàng đầu về quản lý nhu cầu (demand response), để xây dựng cơ chế kiểm soát tiêu thụ điện trong giờ cao điểm khi lưới điện bị quá tải.

Điện hạt nhân: giải pháp dài hạn nhưng còn nhiều rào cản

Bên cạnh đó, tại Mỹ, sự quan tâm đến việc sử dụng năng lượng hạt nhân, đặc biệt là lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR), đang gia tăng. Microsoft đã đạt thỏa thuận với một công ty điện lực để khởi động lại nhà máy điện hạt nhân Three Mile Island. Amazon.com và Google cũng đã ký hợp đồng phát triển SMR. Tuy nhiên, theo CNBC, SMR chưa có kinh nghiệm vận hành thực tế bên ngoài Trung Quốc và Nga, đồng thời phải đối mặt với rủi ro kỹ thuật và rào cản pháp lý trong giai đoạn phát triển ban đầu. Dự kiến phải mất hơn 10 năm để SMR được thương mại hóa hoàn toàn, do đó khó có thể là giải pháp ngắn hạn.

Theo JBpress

Ảnh: Craftsman Concrete Floors / Pexels