Đàm phán Mỹ Iran hiện chỉ ở mức "nửa vời" khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington đang "hạ thấp" căng thẳng với Tehran, theo cuộc phỏng vấn với trang tin Axios hôm 9/8. Ông nói Mỹ đang "chỉ quan sát Iran với lạm phát khổng lồ và việc họ không có tiền".

Đàm phán Mỹ Iran: Washington "hạ thấp" căng thẳng

Tuyên bố của ông Trump đánh dấu sự rời bỏ rõ rệt so với các lời đe dọa gần đây. Hôm 3/8, ông cảnh báo đang trao cho Iran cơ hội cuối cùng để đạt thỏa thuận hòa bình hoặc đối mặt nguy cơ "bị chặt đầu". Vào thời điểm đó, Trump nói ông hoãn mệnh lệnh tấn công "lớn nhất kể từ Thế chiến II" theo yêu cầu của Saudi Arabia, UAE và Qatar.

Iran đòi bồi thường, dừng trừng phạt để mở lại Hormuz

Trong khi đó, Iran đòi Mỹ đáp ứng một số điều kiện để mở lại eo biển Hormuz, gồm bồi thường và dừng trừng phạt, trong các cuộc đàm phán giữa Tehran và Oman. Mỹ không tham gia cuộc đàm phán Iran-Oman này. Trên mạng xã hội Truth Social ngày 10/8, ông Trump phản pháo yêu sách bồi thường của Iran bằng tuyên bố ông cũng "yêu cầu Iran bồi thường" cho tất cả người thiệt mạng hoặc bị thương do các cuộc tấn công của Iran trong nhiều năm qua. Ông nói Iran cũng nên bồi thường cho gia đình những người biểu tình vô tội bị chính quyền Iran sát hại trong nửa thế kỷ qua.

"Tôi đã chỉ đạo các đại diện của mình đưa điều này một cách chắc chắn vào mọi cuộc đàm phán trong tương lai", ông viết trên Truth Social.

Giá xăng Mỹ tăng vọt kể từ khi chiến tranh bắt đầu

Ông Trump thường tự hào rằng phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng của Iran đã khiến nền kinh tế nước này kiệt quệ. Ông nói với Axios rằng Iran "đang trong tình trạng rất tồi tệ" do phong tỏa. Tuy nhiên, giá dầu vẫn ở mức cao do eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển dầu quan trọng - bị đóng cửa, khiến giá xăng tại Mỹ duy trì ở mức cao.

Thời điểmGiá xăng trung bình toàn quốc Mỹ (USD/gallon)
Cuối tháng 2 (khi ông Trump mở màn chiến tranh)2.98
Ngày 10/8 (theo AAA)hơn 4

Theo Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA), giá xăng trung bình toàn quốc tại Mỹ ngày 10/8 là hơn 4 USD/gallon, so với 2.98 USD/gallon hồi cuối tháng 2.

Bối cảnh: Nỗ lực hòa bình gặp bế tắc

Trong suốt cuộc xung đột kéo dài 5 tháng, ông Trump đã ca ngợi nỗ lực đạt được thỏa thuận hòa bình nhằm giải quyết vấn đề hạt nhân của Iran. Tuy nhiên, một biên bản ghi nhớ đạt được giữa hai nước hồi tháng 6 nhanh chóng đổ vỡ, và từ đó đến nay có rất ít bằng chứng về tiến triển hướng tới một thỏa thuận. Ông Trump nói với Axios: "Rồi mọi chuyện sẽ ổn. Nó luôn ổn. Giống như một ván cờ vậy".

Ý nghĩa với người đọc Việt Nam

Việt Nam là quốc gia nhập khẩu dầu thô, vì vậy biến động giá dầu thế giới do căng thẳng tại eo biển Hormuz có thể ảnh hưởng đến chi phí nhập khẩu nhiên liệu và giá xăng dầu trong nước. Cuộc xung đột kéo dài và việc đóng cửa tuyến vận chuyển dầu quan trọng này khiến giá dầu duy trì ở mức cao, tạo áp lực lên chi phí sản xuất và lạm phát. Do đó, diễn biến đàm phán giữa Mỹ và Iran là yếu tố đáng chú ý đối với người tiêu dùng và doanh nghiệp Việt Nam.

Theo USA Today

Ảnh: Werner Pfennig / Pexels