Ngày 10/7/2026, IFPI, RIAA, A2IM, WIN, IMPALA, The Grammys, SAG-AFTRA và Human Artistry Campaign – đại diện cho các nhà sáng tạo và công ty thu âm trên toàn cầu – đã công bố một cách tiếp cận thống nhất về dán nhãn tự nguyện trên từng track, nhằm cung cấp cho người hâm mộ thông tin rõ ràng hơn về việc sử dụng AI tạo sinh (GenAI) trong các bản ghi âm. Hai nhãn chính được đưa ra là “AI-Generated” (do AI tạo ra) và “AI-Assisted” (có sự hỗ trợ của AI), được thiết kế để áp dụng rộng rãi trên các dịch vụ nhạc số và các đối tác khác.

Bối cảnh: Lượng nhạc do AI tạo ra tăng vọt

Vào tháng 4/2026, dịch vụ phát nhạc trực tuyến Deezer báo cáo rằng các bản nhạc do AI tạo ra chiếm 44% tổng số nhạc mới được gửi lên nền tảng của họ. Trong khi đó, Apple Music cho biết hơn một phần ba số bản nhạc được tải lên nền tảng này là “100% AI”. Đồng thời, ngày càng nhiều nghệ sĩ khám phá cách sử dụng AI để hỗ trợ và tăng cường, nhưng không thay thế, quá trình sáng tạo của họ. Các nhãn mới này sẽ giúp người nghe phân biệt giữa bản ghi âm hoàn toàn do AI tạo ra và những bản ghi âm mà AI được các nghệ sĩ con người sử dụng một cách hạn chế.

Hai loại nhãn: AI-Generated và AI-Assisted

Nhãn “AI-Generated” (dành cho track) được áp dụng khi AI tạo sinh được sử dụng để tạo ra toàn bộ hoặc phần chính của các yếu tố sáng tạo trong bản ghi âm. Ví dụ bao gồm: giọng hát chính do AI tạo ra, màn trình diễn nhạc cụ chính do AI tạo ra, hoặc âm nhạc hoàn toàn do AI tạo ra từ lời nhắc. Nhãn “AI-Assisted” (dành cho track) được áp dụng khi bản ghi âm được tạo ra chủ yếu bởi con người và thể hiện sự sáng tạo của con người, nhưng AI tạo sinh được sử dụng cho một số yếu tố biểu cảm. Trong trường hợp này, con người thực hiện giọng hát chính và nhạc cụ chính. Các nhãn này sử dụng biểu tượng trực quan để cung cấp thông tin nhanh cho người hâm mộ, được hỗ trợ bởi siêu dữ liệu và hệ thống phân phối liên quan.

Phản ứng từ các tổ chức trong ngành

Vikki Oakley, CEO của IFPI, và Mitch Glazier, Chủ tịch kiêm CEO của RIAA, cho biết trong một tuyên bố chung: “Người hâm mộ muốn biết liệu AI tạo sinh có được sử dụng trong âm nhạc họ nghe hay không và như thế nào. Với tầm quan trọng của tính nghệ thuật và tính xác thực của con người đối với những người yêu nhạc trên toàn thế giới, những nhãn này sẽ cung cấp một cách tiếp cận minh bạch dễ hiểu và dễ mở rộng.” Ian Harrison, CEO của A2IM, nhấn mạnh: “Cộng đồng độc lập biết rằng điều kỳ diệu của âm nhạc nằm ở sự kết nối chân thực giữa nghệ sĩ và người hâm mộ. Niềm tin đó phụ thuộc vào việc mọi người biết điều gì là thật.” Noemí Planas, CEO của WIN, cho rằng việc dán nhãn rõ ràng là trung tâm của sự minh bạch, hỗ trợ cách tiếp cận lấy con người làm trung tâm. Helen Smith, Chủ tịch điều hành của IMPALA, gọi đây là “bước đầu tiên quan trọng hướng tới một hệ thống xuất xứ mà toàn ngành có thể tự hào chấp nhận như một dấu hiệu chất lượng.” Harvey Mason jr., CEO của The Grammys, nói: “Sáng kiến này đảm bảo rằng sự sáng tạo, quyền tác giả và ý đồ nghệ thuật vẫn là trung tâm của mỗi bài hát.” Duncan Crabtree-Ireland, Giám đốc điều hành quốc gia của SAG-AFTRA, nhấn mạnh: “AI không nên được sử dụng để thay thế, bắt chước hoặc khai thác nghệ sĩ mà không có sự đồng ý và đền bù công bằng.” Tiến sĩ Moiya McTier, Cố vấn cấp cao của Human Artistry Campaign, kết luận: “Sự trung thực luôn là chính sách tốt nhất, và người hâm mộ xứng đáng được biết liệu AI có được sử dụng trong các bản ghi âm họ nghe hay không.”

Triển khai và tương lai

Các nhãn này sẽ có sẵn để sử dụng trong tương lai gần. Hệ thống hiện tại không bao gồm việc sử dụng AI tạo sinh trong lời bài hát, sáng tác, video ca nhạc hoặc ảnh bìa. Các tổ chức sẽ làm việc với các dịch vụ nhạc số, nhà phân phối, nhà tổng hợp và các cơ quan thiết lập tiêu chuẩn để triển khai trên toàn ngành.

Theo RIAA

Ảnh: John Taran / Pexels