Chính phủ Nhật Bản ngày 24/6 đã công bố ước tính tổng đầu tư công-tư cho 17 lĩnh vực chiến lược đến năm tài chính 2040, trong đó lĩnh vực AI (trí tuệ nhân tạo) và bán dẫn dự kiến thu hút hơn 100.000 tỷ yên. Riêng đầu tư cho phát triển và sản xuất chip thế hệ mới – yếu tố then chốt cho AI – ước tính lên tới 68.000 tỷ yên. Tổng đầu tư cho cả 17 lĩnh vực dự kiến vượt 370.000 tỷ yên.
Chi tiết các lĩnh vực đầu tư chiến lược
Thủ tướng Sanae Takaichi đã đề xuất thành lập “Khung đầu tư vì một Nhật Bản mạnh mẽ và thịnh vượng” để thực hiện các khoản đầu tư công-tư này. Các ước tính được đưa ra tại cuộc họp chung giữa Hội đồng Chiến lược Tăng trưởng Nhật Bản và Hội đồng Tư vấn Kinh tế và Tài chính, làm nền tảng cho chiến lược tăng trưởng của chính quyền Thủ tướng Takaichi.
Danh mục đầu tư bao gồm 62 sản phẩm và công nghệ, trong đó có tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) – một lĩnh vực mới được bổ sung. Các mục tiêu này sẽ được đưa vào “Chiến lược Tăng trưởng Nhật Bản” sắp được hoàn thiện.
Mục tiêu phát triển bán dẫn thế hệ mới
Trong lĩnh vực bán dẫn thế hệ mới, chính phủ đặt mục tiêu xây dựng các trung tâm nghiên cứu, phát triển và thiết kế chip tiên tiến, đồng thời hỗ trợ đầu tư trong nước để đảm bảo năng lực sản xuất. Mục tiêu là nâng doanh thu từ chip nội địa lên 40.000 tỷ yên vào năm 2040. Nhật Bản hiện mạnh về thiết bị sản xuất và vật liệu bán dẫn, nhưng yếu hơn Mỹ và Đài Loan trong thiết kế và chế tạo chip. Chiến lược này nhằm thu hẹp khoảng cách và phục hồi năng lực cạnh tranh.
Khôi phục sản xuất tàu chở LNG và đầu tư khoáng sản
Đối với tàu chở LNG – lĩnh vực bị gián đoạn từ năm 2019 – chính phủ sẽ tập trung đào tạo nhân lực cho thiết kế và chế tạo bồn chứa hàng dạng màng (hình hộp), vốn là xu hướng chủ đạo, cũng như tăng cường hợp tác với các nước có kinh nghiệm. Mục tiêu đạt 3-5 tàu/năm từ sau năm 2035, và việc tính toán đầu tư sẽ được đẩy nhanh.
Chính phủ cũng chú trọng lĩnh vực khoáng sản quan trọng, với kế hoạch tham gia phát triển mỏ và luyện kim ở nước ngoài để đảm bảo nguồn cung trong nước. Đầu tư dự kiến cho lĩnh vực này là 6.300 tỷ yên.
Cơ chế tài chính mới
Để thực hiện các khoản đầu tư, “Khung đầu tư vì một Nhật Bản mạnh mẽ và thịnh vượng” sẽ dựa trên chi tiêu đa năm thông qua các quỹ, tách biệt khỏi ngân sách thông thường. Đối với các lĩnh vực đặc biệt quan trọng về an ninh kinh tế, chính phủ sẽ phát hành “trái phiếu cầu nối” để đảm bảo nguồn vốn tạm thời và quản lý qua tài khoản đặc biệt.
Ảnh: www.kaboompics.com / Pexels
