MIIT Trung Quốc mới đây đã công bố danh sách 285 trường hợp ứng dụng điển hình về AI năm 2025, bao phủ 27 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, liên quan đến nhiều lĩnh vực như năng lượng khoáng sản, giáo dục nghiên cứu, luyện kim thép, sản xuất ô tô, robot hình người và ứng dụng mô hình ngôn ngữ lớn (LLM). Thành Đô, với tư cách là khu thí điểm quốc gia về đổi mới ứng dụng AI và trung tâm phát triển công nghiệp, có 16 trường hợp được chọn, đứng thứ ba toàn quốc, thể hiện rõ năng lực đổi mới và lợi thế tập trung công nghiệp AI của thành phố.

AI Trung Quốc bước vào giai đoạn 'hỗ trợ quy mô lớn'

Các ứng dụng AI đang thay đổi sâu sắc phương thức sản xuất và đời sống xã hội. Danh sách lần này cho thấy tín hiệu rõ ràng: ngành AI Trung Quốc đã chuyển từ 'xác minh công nghệ' sang 'hỗ trợ quy mô lớn'. Các nhà phân tích từ Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế Mới Thành Đô cho rằng AI không còn là khái niệm trong phòng thí nghiệm mà đã thực sự được tích hợp vào các quy trình sản xuất như luyện thép, điều độ lưới điện, lắp ráp ô tô và khai thác mỏ.

Ba số liệu chính phác họa bức tranh thực tế về triển khai AI. Thứ nhất, hỗ trợ ngành chiếm hơn một nửa, sản phẩm ứng dụng nổi lên mạnh mẽ. Trong 285 trường hợp, hỗ trợ ngành có 144 trường hợp (50,3%), sản phẩm ứng dụng 85 trường hợp (29,7%), nền tảng công nghệ 43 trường hợp (15,0%), còn lại là hỗ trợ bảo đảm và chuyên đề. Hỗ trợ ngành vẫn là mảng chính, nhưng sản phẩm ứng dụng chiếm gần 30%, cho thấy thương mại hóa AI đã trở thành một đường đua độc lập. Thứ hai, năng lượng dẫn đầu: năng lượng khoáng sản có 66 trường hợp (23,1%), cao nhất trong tất cả các ngành, nhờ chiến lược số hóa của các tập đoàn nhà nước như State Grid, Sinopec, PetroChina. Thứ ba, ba tỉnh/thành đứng đầu chiếm hơn 40%, các khu vực miền Trung và miền Tây đang bắt kịp. Bắc Kinh (60), Giang Tô (37), Quảng Đông (31) tổng cộng 130 trường hợp (45,5%). Kế tiếp là Hồ Bắc, Sơn Đông, Tứ Xuyên mỗi nơi 18 trường hợp, Chiết Giang 17, cho thấy sự phân bố từ tập trung cao độ sang đa dạng hóa.

Thành Đô đứng thứ ba: 16 trường hợp với nhiều đột phá công nghệ

Xét theo số lượng trường hợp của các thành phố, Bắc Kinh 60 trường hợp đứng đầu, Vũ Hán 18 trường hợp thứ hai, Thành Đô 16 trường hợp thứ ba, tiếp theo là Tô Châu 15, Quảng Châu 14, Trùng Khánh 13, Thượng Hải 12. Trong cuộc cạnh tranh khốc liệt này, Thành Đô nổi bật với các dự án tập trung vào nghiên cứu và phát triển, công nghệ cốt lõi.

Công ty TNHH Công nghệ Thông minh Kaola Youran Thành Đô tự phát triển thiết bị AOI cho mô-đun MiniLED, sử dụng hệ thống quang học độ chính xác cao kết hợp thuật toán AI học chủ động, nâng tỷ lệ thông suất dây chuyền từ 65% lên 80%, giải quyết vấn đề bỏ sót khuyết tật nhỏ trong kiểm tra chất lượng sản xuất màn hình. Thiết bị này đã đoạt giải 'Sản phẩm xuất sắc của năm' từ Hiệp hội chuyên ngành. Công ty cũng phát triển thành công thiết bị kiểm tra số lượng tinh thể wafer Micro LED trên nền thủy tinh đầu tiên trong nước, lấp đầy khoảng trống nội địa hóa trong lĩnh vực này.

Dự án 'Mô hình lớn sóng địa chấn Đế Thính và ứng dụng máy tính tích hợp toàn quốc sản' của Công ty TNHH Vận hành và Quản lý Trung tâm Siêu máy tính Thành Đô là một đại diện tiêu biểu. 'Đế Thính' là mô hình lớn xử lý dữ liệu địa chấn đầu tiên trên thế giới với tham số hàng trăm triệu, do Viện Vật lý Địa cầu Cục Địa chấn Trung Quốc, Đại học Thanh Hoa, Trung tâm Siêu máy tính Quốc gia Thành Đô và Viện Địa chất và Vật lý Địa cầu thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc hợp tác phát triển, được công bố tại Thành Đô vào tháng 7/2024 và đã được chọn vào danh sách 10 tiến bộ khoa học công nghệ phòng chống thiên tai địa chấn được công chúng quan tâm năm 2025.

Trung tâm Đổi mới Robot hình người Thành Đô phối hợp với Viện Nghiên cứu Thiết kế và Khảo sát Thủy điện Thành Đô thuộc Tập đoàn Điện lực Trung Quốc phát triển robot kiểm tra thông minh 'Trí Thành Nhất Hào', tích hợp thị giác AI, định vị tự động và cảm biến đa phương thức, giải quyết vấn đề kiểm tra không người lái thường xuyên trên băng tải dài ở địa hình phức tạp. Robot đã bước vào giai đoạn thử nghiệm tại đập thủy điện Song Khẩu, đập cao nhất thế giới. Trung tâm đã nhận được đơn đặt hàng 5.000 robot hình người, lập kỷ lục về đơn hàng nội địa từ một nhà cung cấp duy nhất.

Ứng dụng thực tế: từ quản lý hầm đô thị đến kho lương thực

Nếu công nghệ là nền tảng, thì đổi mới kịch bản là 'thử nghiệm' và 'sân tập' tốt nhất. Nhờ được mài giũa trong các kịch bản thực tế, các trường hợp của Thành Đô không chỉ phát triển nhanh mà còn vững chắc.

Dự án 'Hệ thống thông minh kiểm soát rủi ro đa thảm họa trong hầm tổng hợp đô thị' của Công ty Cổ phần Công nghệ Số JUNYI Thành Đô áp dụng lộ trình công nghệ cốt lõi 'AI kết hợp mô hình cơ chế, cảm biến đa nguồn, kiểm soát phối hợp', xây dựng chuỗi thông minh toàn diện từ mô phỏng thảm họa, thực hiện kiểm soát, đánh giá cảnh báo đến quản lý tổng thể. Dự án được Bộ Nhà ở và Xây dựng Đô thị - Nông thôn chọn làm trường hợp điển hình quốc gia về xây dựng hầm tổng hợp, và công nghệ liên quan đã giành giải Nhất Giải thưởng Khoa học Công nghệ Ứng cứu Khẩn cấp Quốc gia lần thứ nhất. Đây là một trong số ít kịch bản cơ sở hạ tầng trong 16 trường hợp của Thành Đô. Hệ thống đã rút ngắn thời gian phản hồi cảnh báo rủi ro từ 3 phút xuống còn 45 giây, nâng hiệu suất vận hành bảo trì tổng thể lên 40%. Dự án đã được triển khai tại các hầm tổng hợp sân bay quốc tế Thiên Phủ Thành Đô, hầm đô thị ngầm Ürümqi và hầm tổng hợp ngầm Thành Đô, tạo ra doanh thu trực tiếp 218 triệu nhân dân tệ.

Kho lương thực là một kịch bản cực kỳ chuyên biệt, liên quan đến an ninh quốc gia và sinh kế người dân. Viện Nghiên cứu Kho lương thực Thành Đô thuộc Tập đoàn Dự trữ Lương thực Trung Quốc phối hợp với Viện Nghiên cứu Công nghiệp Trung Quốc Di động (Thành Đô) công bố mô hình lớn dự trữ lương thực 'Ký Nguyên', tập trung vào các kịch bản như định lượng chính xác quy trình bảo quản, giám sát và phòng chống sinh vật có hại, nâng cao kỹ năng nhân viên. Dựa trên mô hình lớn Cửu Thiên, mô hình này thực hiện ba chức năng cốt lõi: hỏi đáp thông minh về kiến thức bảo quản, hướng dẫn thao tác thực tế tăng cường (AR) và đào tạo thông minh. Viện cũng tự phát triển robot san phẳng lương thực thông minh bầy đàn đầu tiên trên thế giới, thiết bị phân tích giám sát côn trùng AI và hệ thống kiểm tra hút mẫu thông minh thu mua lương thực, cung cấp hỗ trợ công nghệ AI vững chắc cho chiến lược an ninh lương thực quốc gia.

Ảnh: Matheus Bertelli / Pexels