Cuối tháng 4 vừa qua, một loạt drone của Ukraine đã tấn công Yekaterinburg, thủ phủ vùng Urals nằm cách biên giới Ukraine hơn 1.800 km (1.118 dặm). Mục tiêu là một nhà máy sản xuất linh kiện cho hệ thống phòng không. Kể từ cuộc tấn công đầu tiên, sân bay Yekaterinburg đã phải đóng cửa ít nhất 5 lần. Người dân địa phương hoảng loạn vì nguồn cung thực phẩm giảm, nền kinh tế suy thoái và tình trạng thiếu xăng dầu trầm trọng sau nhiều tháng Ukraine tập kích các nhà máy lọc dầu và kho nhiên liệu.

Nền kinh tế Nga đối mặt với 'kiệt quệ cơ cấu'

Anatoly, một chủ doanh nghiệp nhỏ 45 tuổi ở Yekaterinburg, giấu tên vì quan điểm phản chiến, cho biết: “Giá cả tăng, cửa hàng đóng cửa, người dân xếp hàng dài ở trạm xăng, và họ không đổ xăng vào can để tránh bán lại với giá cao hơn”. Ông nói thêm rằng mọi người đang dự trữ lương thực vì lo sợ thảm họa. “Những gì bay vào thật khó chịu nhưng đáng phải chịu”, ông nói.

Theo báo cáo ngày 11/6 của Viện Kinh tế Thế giới Kiel (Thụy Điển) và Viện Kinh tế Chuyển đổi Stockholm, các 'lệnh trừng phạt bằng drone' của Ukraine góp phần vào các dấu hiệu 'kiệt quệ cơ cấu' của nền kinh tế Nga. Báo cáo nhận định: “Các đường nét của một cuộc kết thúc kinh tế thực sự đang hiện ra với Nga. Nền kinh tế chưa sụp đổ, nhưng nền tảng cơ cấu đã bị xói mòn nhanh chóng”.

Putin bất ngờ đề xuất đàm phán hòa bình

Chiến dịch tấn công mùa hè của Nga nhằm chiếm phần Donbas do Ukraine kiểm soát và mở rộng lãnh thổ ở phía bắc và nam Ukraine đã thất bại. Thay vào đó, Tổng thống Vladimir Putin muốn nối lại các cuộc đàm phán hòa bình vốn bị đình trệ do các cuộc tấn công của Mỹ-Israel vào Iran. “Nga sẵn sàng cho các cuộc đàm phán hòa bình với Ukraine trên cơ sở các thỏa thuận Istanbul” được xây dựng vào năm 2022, Putin tuyên bố hôm thứ Ba (25/6).

Nikolay Mitrokhin, nhà nghiên cứu gốc Moskva tại Đại học Bremen (Đức), nhận định: “Đây là mong muốn của Putin để câu giờ, tìm lối thoát khỏi tình thế khó khăn. Lần đầu tiên kể từ mùa thu năm 2022, Ukraine có cơ hội chiến thắng trong cuộc chiến”. Ông đề cập đến chiến dịch táo bạo của quân đội Ukraine nhằm đánh bật quân Nga khỏi miền bắc Ukraine.

Sergey Markov, người đứng đầu Viện Nghiên cứu Chính trị có trụ sở tại Moskva, đã tóm tắt các yêu cầu của Moskva trên Telegram: Ukraine phải 'phi phát xít hóa', phi quân sự hóa với giới hạn về vũ khí hạng nặng và quân số, 'trung lập' và không bao giờ gia nhập NATO, nhận được các đảm bảo an ninh từ các nước phương Tây và Nga. Kyiv phải 'ngăn chặn sự đàn áp đối với tiếng Nga' và không được phát triển vũ khí hạt nhân. Ukraine phải rút khỏi Donbas, trong khi Crimea phải 'dưới một hình thức pháp lý nào đó' được công nhận là một phần của Nga. Bất kỳ hiệp ước hòa bình nào cũng phải được ký bởi một nhà lãnh đạo 'hợp pháp' của Ukraine, ám chỉ tuyên bố của Moskva rằng nhiệm kỳ của Tổng thống Volodymyr Zelenskyy đã 'hết hạn'. Ukraine chưa tổ chức bầu cử vì thiết quân luật.

Người dân Nga di tản khỏi các thành phố

Cư dân Moskva chạy trốn các cuộc tấn công bằng drone không thể tìm thấy nơi an toàn ở vùng nông thôn. Arseny, một biên tập viên quảng cáo từ Moskva, đã chuyển đến ngôi nhà nông thôn của mình ở vùng Yaroslav, cách thủ đô 280 km (175 dặm) về phía tây nam. “Ở đây an toàn hơn nhiều so với Moskva”, anh nói, giấu tên vì quan điểm chống Putin. “Không khí sạch hơn nhiều” so với Moskva, nơi có những trận 'mưa dầu' đen độc hại sau hai cuộc tấn công bằng drone vào một nhà máy lọc dầu lớn vào giữa tháng 6. Tuy nhiên, ngay cả ở đó, Arseny vẫn nghe thấy tiếng drone Ukraine và tiếng nổ lớn từ hệ thống phòng không. “Hôm kia, chúng bị bắn hạ cách chúng tôi 10 km. Ngôi nhà rung chuyển ba lần”, anh kể.

Nhiều người Ukraine cảm thấy hả hê. Hannah Onopriyenko, một nhà tư vấn tài chính có khu phố Lukyanivka ở trung tâm Kyiv từng bị rung chuyển và hư hại bởi hàng chục cuộc tấn công bằng drone của Nga, nói với Al Jazeera: “Đó là một từ tuyệt vời để diễn tả những gì tôi cảm thấy”. Cuộc tấn công gần đây nhất vào cuối tháng 5 đã khiến 3 người thiệt mạng và hàng chục người bị thương, đồng thời thiêu rụi một trung tâm mua sắm phía trên ga tàu điện ngầm. “Tuy nhiên, tôi hiểu rằng những gì họ trải qua chỉ bằng khoảng 5% những gì chúng tôi đã phải chịu đựng”, cô nói.

Theo Al Jazeera

Ảnh: mori dad / Pexels