Yêu cầu kiểm dịch, an toàn thực phẩm của 5 thị trường lớn

Ngoài Trung Quốc, năm thị trường lớn kiểm soát sầu riêng Việt Nam bằng hai lớp chính. Kiểm dịch thực vật quyết định nước đó nhận quả tươi hay chỉ nhận hàng đông lạnh. An toàn thực phẩm quyết định lô hàng có qua khâu kiểm dư lượng tại cửa khẩu hay không. Yêu cầu của người mua là lớp thứ ba, cần tách riêng khỏi hai lớp này.

Đống quả sầu riêng gai nhọn xếp chồng, ảnh đen trắng chụp cận cảnh
Ảnh minh họa: Markus Winkler / Pexels (Pexels License)

Trong năm thị trường, Mỹ nhận sầu riêng Việt Nam ở dạng đông lạnh, còn Ấn Độ vừa mở cửa cho quả tươi từ tháng 7/2026.

Thị trườngDạng hàng nêu trong văn bảnKhâu kiểm soát chínhVăn bản gốc hoặc cơ quanNgày của nguồn
Ấn ĐộQuả tươiKiểm dịch: Việt Nam có tên trong danh sách nước được xuấtThông báo S.O. 3828(E), Lệnh Kiểm dịch thực vật sửa đổi lần 509/07/2026
Hàn QuốcNhóm trái cây nhiệt đớiDư lượng: hoạt chất chưa có giới hạn áp mức 0,01 mg/kg (PLS)Thông báo PLS của MFDS09/03/2017
Nhật BảnQuả sầu riêngKiểm dịch: giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật, kiểm tra khi nhập cảnh. Dư lượng: mức chung 0,01 ppmMAFF (kiểm dịch); MHLW, Positive List (dư lượng)05/07/2021 (MAFF)
MỹĐông lạnhKiểm dịch: giữ ở −6,7 °C trở xuống ít nhất 48 giờ trước thông quan. An toàn thực phẩm: FDA7 CFR 319.56-2 và 319.56-12 (APHIS); FDA17/10/2022 (dạng hàng)
EUTươi hoặc ướp lạnh, mã hàng CN 0810 60 00Dư lượng tại cửa khẩu: kiểm tra nhận dạng và kiểm tra thực tế 20% lôQuy định thực thi (EU) 2026/1206, Phụ lục I mục 27Hiệu lực 30/06/2026

Hàn Quốc và Nhật Bản cùng quản lý dư lượng bằng danh mục thuốc được phép, gọi là PLS ở Hàn Quốc và Positive List ở Nhật Bản. Hoạt chất nào chưa có mức giới hạn riêng thì bị áp mức chung.

EU siết dần khâu kiểm dư lượng. Từ đầu tháng 2/2024, Quy định 2024/286 đưa sầu riêng Việt Nam vào diện kiểm tra 10% số lô. Từ ngày 8/1/2025, Quy định thực thi (EU) 2024/3153 nâng mức này lên 20%, vì tỷ lệ lô không đạt cao. Quy định thực thi (EU) 2026/1206, văn bản đang áp dụng, giữ nguyên mức 20%.

Năm bước đáp ứng yêu cầu kiểm dịch trước khi đóng hàng

Một lô sầu riêng đáp ứng yêu cầu nước nhập khẩu khi đi đủ năm bước theo đúng thứ tự, từ vườn đến lúc lấy giấy chứng nhận. Phần an toàn thực phẩm làm theo Quyết định 3015/QĐ-BNNMT của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, ban hành tháng 8/2025. Quyết định này đặt quy trình kiểm soát an toàn thực phẩm cho sầu riêng tươi xuất khẩu.

  1. Chọn thị trường và dạng hàng, quả tươi hay đông lạnh, vì lựa chọn này quyết định mọi khâu phía sau.
  2. Bảo đảm vườn có mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói có mã số. Khi nước nhập khẩu yêu cầu, cả hai phải có tên trong danh sách nước đó công nhận. Chuyện cấp mã gắn với Trung Quốc nằm ở bài mã số vùng trồng và nghị định thư với Trung Quốc.
  3. Kiểm soát dư lượng theo MRL, tức mức dư lượng tối đa nước nhập khẩu cho phép, và gửi mẫu tới cơ sở kiểm nghiệm được chỉ định.
  4. Cấp đông nếu thị trường chỉ nhận hàng đông lạnh, như Mỹ. Sau đó đóng gói và ghi nhãn theo quy định của thị trường và hợp đồng với người mua.
  5. Nộp hồ sơ để cơ quan Việt Nam cấp chứng nhận an toàn thực phẩm khi nước nhập khẩu yêu cầu, rồi lấy giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật.

Khi nước nhập khẩu không đòi chứng nhận nhà nước, chủ hàng làm theo tiêu chuẩn của nước đó hoặc yêu cầu của đối tác, theo Quyết định 3015/QĐ-BNNMT. Lô hàng qua được cửa khẩu hay không phụ thuộc ba điều: đúng dạng hàng, đúng mức dư lượng và đủ hồ sơ kiểm dịch.

Cách đọc số liệu: Quy định của từng nước được so với văn bản gốc hoặc trang của cơ quan quản lý đến ngày 11/10/2026. Ngày ở cột cuối của bảng là ngày ban hành, ngày hiệu lực hoặc ngày cập nhật của nguồn đó.